İnternette yayılan bir içerik nedeniyle kişilik hakları zedelendiğinde, atılacak ilk adımın hangi makama yöneleceği sonucun hızını belirler. Uygulamada içerik kaldırma ile erişimin engellenmesi çoğu zaman aynı şey sanılır; oysa bunlar farklı sonuçlar doğuran, farklı biçimde talep edilen iki ayrı tedbirdir.
Erişim Engeli ile Kaldırma Aynı Şey Değil
İçeriğin kaldırılması, yayının kaynağından silinmesini ifade eder ve içerik ya da yer sağlayıcıya yönelir. Erişimin engellenmesi ise içerik yerinde dururken belirli bir adrese erişimin teknik olarak kapatılmasıdır. 5651 sayılı Kanun kapsamında kişilik hakkı ihlali iddiasıyla yapılan başvurularda sulh ceza hâkimliği bu tedbirlere karar verebilir. Yurt dışı kaynaklı yayınlarda kaldırma talebi pratikte sonuçsuz kalabildiğinden, iki talebin birlikte ileri sürülmesi çoğu dosyada daha isabetlidir.
Talebin Dayanağı Ne
- İçerik kişilik hakkını ihlal ediyorsa, ihlalin somut olarak hangi ifade ya da görselden kaynaklandığı gösterilir.
- Talep kişisel verinin hukuka aykırı işlenmesine dayanıyorsa, 6698 sayılı KVKK kapsamındaki yol ayrıca değerlendirilir.
- Yayın bir suç unsuru içeriyorsa, TCK hükümleri çerçevesinde savcılığa başvuru ayrı bir kanaldır.
- Sisteme izinsiz erişimle elde edilmiş veri yayımlanmışsa TCK 243-245 kapsamındaki değerlendirme gündeme gelir.
Kararın Uygulanması ve Takibi
Karar alınması süreci bitirmez. Kararın ilgili kuruma iletilmesi, uygulanıp uygulanmadığının kontrol edilmesi ve içeriğin başka adreslerde yeniden yayımlanması halinde ek talep sunulması gerekir. Bu nedenle başvuru dosyasında adreslerin güncel biçimde tutulduğu bir liste bulundurmak, sonraki başvuruları hızlandırır.
Aşırı Geniş Talep Riski
Bir sitenin tamamına yönelik genel nitelikte bir talep, ölçülülük ölçütü nedeniyle karşılık bulmayabilir. Talep, ihlale konu adreslerle sınırlı tutulduğunda hem kabul edilme ihtimali artar hem de kararın uygulanması kolaylaşır. Yanlış makama yöneltilen ya da kapsamı belirsiz bırakılan başvurularda ise içerik yayılmaya devam ettiği için zarar büyür.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır ve her yayın için aynı yol geçerli değildir. İçeriğin niteliği ile sağlayıcının bulunduğu ülke sonucu doğrudan etkilediğinden, başvuru öncesinde hukuki değerlendirme alınmasında yarar bulunur.