İnternette yayımlanan bir içerik kişilik haklarını ihlal ettiğinde ya da bir suç unsuru taşıdığında, izlenebilecek birden fazla yol vardır ve bunlar birbirinin alternatifi değildir. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi talepleri ile platformun kendi bildirim mekanizması farklı hızlarda ve farklı sonuçlarla işler. Yanlış sırayla ilerlemek, hem içeriğin yayılmasını hem de delilin kaybolmasını beraberinde getirir.
Delil Önce, Talep Sonra
Bir içerik platforma bildirildiğinde kaldırılabilir; bu iyi bir sonuçtur ancak beraberinde delilin ortadan kalkması riskini taşır. Bu nedenle bildirimden önce içeriğin tam adresi, yayın tarihi, hesap bilgileri ve görünür etkileşim verileri kayıt altına alınmalıdır. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabildiğinden, tarih ve adres bilgisini içeren tam sayfa kayıtları ile noter veya bilirkişi eliyle yapılan tespitler tercih edilir.
İki Yolun Farkı
- Platform başvurusu: Hızlıdır, ücretsizdir, ancak sonucu platformun kendi kurallarına bağlıdır ve reddedilebilir.
- Sulh ceza hâkimliğine başvuru: Bağlayıcı bir karar üretir; talep içeriğin bulunduğu adres tek tek gösterilerek yapılır.
- Ceza soruşturması: Türk Ceza Kanunu (TCK) kapsamındaki bilişim sistemine girme, sistemi engelleme veya verileri değiştirme fiillerinde ayrı bir süreç yürür.
- Veri koruma yolu: İçerik kişisel veri niteliğindeyse KVKK kapsamındaki başvuru mekanizması ayrıca işletilebilir.
Adres Belirtme Zorunluluğunun Anlamı
Erişim engeli talebinde en sık yapılan hata, sitenin tamamının veya bir hesabın topluca engellenmesini istemektir. Kural, ihlalin gerçekleştiği içeriğe yönelik ve ölçülü bir tedbirdir. Bu nedenle dilekçede her bir içeriğin tam adresi ayrı satırda gösterilmeli, ihlalin neden o içerikten kaynaklandığı kısaca açıklanmalıdır. Adres listesi eksik verildiğinde karar da eksik kapsamda çıkar.
Kararın Uygulanmasını İzlemek
Karar verildikten sonra süreç bitmez. İçeriğin aynısının farklı adreslerde yeniden yayımlanması, yansı sitelerde çoğaltılması veya arama sonuçlarında görünmeye devam etmesi sık karşılaşılan durumdur. Bu nedenle karar sonrasında düzenli aralıklarla arama taraması yapılması ve yeni adresler için ek talep hazırlanması gerekir.
Hızlı Hareket Etmenin Somut Karşılığı
Bu alandaki süreler oldukça kısadır ve trafik verisi tutma süreleri sınırlıdır. İçeriğin kaynağını tespit etmeye yönelik talepler geciktiğinde, teknik kayıtların artık bulunmadığı yanıtıyla karşılaşmak mümkündür. Bu nedenle delil tespiti ile başvuru aynı hafta içinde planlanmalıdır.
Yukarıdakiler genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. İçeriğin türü ve yayımlandığı platformun konumu izlenecek yolu değiştirdiğinden, somut olayınızda hukuki destek almanız yerinde olacaktır.