Sosyal medya, e-posta veya banka hesabının ele geçirildiğini fark eden kişinin ilk saatlerde yaptıkları, dosyanın tüm seyrini belirler. TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin hükümleri ile 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde bu rehber, hangi mercie ne için başvurulacağını ve delil zincirinin nasıl korunacağını anlatıyor.
Ceza Şikâyeti: Nereye ve Hangi Yer Savcılığına?
Bilişim sistemine hukuka aykırı girme, sistemi engelleme veya verileri değiştirme fiilleri savcılığa şikâyet konusudur. Şikâyet, herhangi bir Cumhuriyet başsavcılığına ya da kolluğa yapılabilir; dosya gerektiğinde yetkili yer savcılığına gönderilir. Bilişim suçlarında yer yönünden yetki tartışmalı olabileceğinden, mağdurun bulunduğu yerde başvuru yapmak süre kaybını önler. Fail bilinmiyorsa şikâyet dilekçesinde bunun belirtilmesi ve IP kayıtlarının ilgili sağlayıcılardan istenmesinin talep edilmesi gerekir.
Paralel Yol: İçeriğin Kaldırılması ve Erişimin Engellenmesi
Ele geçirilen hesap üzerinden kişilik haklarını ihlal eden paylaşım yapılmışsa, ceza soruşturmasının sonucunu beklemeden içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi talep edilebilir. Bu talep sulh ceza hâkimliğine yöneltilir ve hızlı sonuç veren, ceza yargılamasından bağımsız bir yoldur. Kişisel verilerin hukuka aykırı işlendiği veya yayıldığı hâllerde ayrıca veri sorumlusuna ve Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na başvuru gündeme gelir; bu üç yol birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.
Maddi Zarar Varsa Hukuk Yolu
Hesabın ele geçirilmesi sonucu para transferi yapılmışsa, ceza sürecinden ayrı olarak bankaya veya ödeme kuruluşuna karşı sorumluluk tartışılabilir. Bu talep, tarafların sıfatına göre tüketici mahkemesi veya asliye ticaret mahkemesinin görev alanına girer. Ceza dosyasındaki bilirkişi raporunun hukuk davasına delil olarak sunulabilmesi için dosya örneğinin usulüne uygun temin edilmesi gerekir.
Delil Zinciri: İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
- Cihazı biçimlendirmeden, uygulamayı silmeden önce mevcut durumu koruyun; temizlik yapmak delili de siler.
- Platformların güvenlik bildirimlerini, oturum açma geçmişini ve cihaz listesini ekran görüntüsüyle değil, mümkünse veri indirme (arşiv) özelliğiyle kaydedin.
- Gelen doğrulama SMS'lerini, e-postaları ve bunların tam başlık bilgilerini saklayın; başlık bilgisi olmayan e-posta görüntüsünün ispat değeri sınırlıdır.
- Banka işlemlerinde işlem referans numaralarını ve alıcı hesap bilgilerini derhal not edin, bankaya yazılı bildirim yapın.
- Delilin nerede, ne zaman ve kim tarafından elde edildiğini gösteren bir kayıt tutun; zincirin kopması, delilin sonradan üretildiği itirazına zemin hazırlar.
Delil Eksikliğinin Tipik Sonucu
Trafik ve log kayıtları sınırlı süreyle saklanır. Şikâyetin gecikmesi hâlinde IP kaydı temin edilemez ve dosya faili meçhul kalarak kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla sonuçlanır. Bu karara karşı süresi içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebileceği unutulmamalıdır.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; olayın teknik ayrıntıları ve zaman aralığı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde hukuki destek almanız önerilir.