Sosyal medya veya e-posta hesabının ele geçirilmesi, çoğu zaman tek bir olayla sınırlı kalmaz. Hesap üzerinden paylaşım yapılması, mesaj gönderilmesi veya kişisel içeriklerin yayılması, mağdur bakımından ayrı ayrı sonuçlar doğurur. TCK 243 ile 245 arasındaki bilişim suçlarına ilişkin hükümler cezai boyutu, 5651 sayılı Kanun içeriğin kaldırılması ve erişimin engellenmesi yolunu, KVKK ise kişisel verilerin hukuka aykırı yayılması boyutunu ilgilendirir. Bu rehber, ilk saatlerde yapılacak delil çalışmasının içerik kaldırma sürecine etkisini ele alır.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
Hesap geri alındığında ilk refleks genellikle zararlı içerikleri silmek olur. Oysa silinen içerik aynı zamanda delilin kendisidir. Doğru sıralama, önce kayıt almak sonra kaldırmaktır. Ekran görüntüsü alınırken bağlantı adresinin, tarih ve saatin ve varsa görüntüleme sayısının aynı karede yer alması, sonradan yapılacak tartışmayı azaltır.
Toplanması Gereken Dijital İzler
- Platformun gönderdiği oturum açma uyarıları ve güvenlik bildirim e-postaları
- Hesap etkinlik geçmişi: giriş tarihleri, cihaz ve konum bilgileri
- Şifre sıfırlama talepleri ve bunlara ilişkin bildirimler
- Ele geçirme öncesinde gelen şüpheli bağlantı, mesaj veya doğrulama kodu talepleri
- Yayılan içeriğin bulunduğu tüm bağlantı adreslerinin listesi
İçerik Kaldırma Yolunu Seçmek
İçeriğin kaldırılması için önce platformun kendi bildirim mekanizması kullanılabilir. Sonuç alınamaz veya gecikme kabul edilemez nitelikteyse, 5651 sayılı Kanun kapsamında sulh ceza hâkimliğine başvuru yolu gündeme gelir. Kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi söz konusuysa KVKK kapsamında veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kurula şikâyet yolu ayrıca değerlendirilebilir. Bu yollar birbirinin alternatifi değildir; aynı olayda paralel yürütülebilir.
Delil Eksikliğinin Kaldırma Talebine Etkisi
Kaldırma taleplerinde en sık karşılaşılan sorun, içeriğin bulunduğu adresin tam ve doğru gösterilememesidir. Genel bir hesap adı veya profil bağlantısı verildiğinde, talep kapsamı belirsiz kalır. Her bir içerik için ayrı bağlantı adresi listelenmeli; içerik başka hesaplarda yeniden paylaşıldıysa bunlar da aynı listeye eklenmelidir. Aksi hâlde bir adres kaldırılırken kopyaları çevrimiçi kalmaya devam eder.
Cezai Süreç ile Kaldırma Sürecini Ayrı Yürütmek
Şikâyet dilekçesi verilmiş olması içeriğin kendiliğinden kaldırılmasını sağlamaz. Soruşturma kendi takvimiyle ilerlerken, içeriğin yayılması devam eder. Bu nedenle iki hat aynı anda yürütülmeli, cezai şikâyette toplanan kayıtlar kaldırma başvurusunda da kullanılmalıdır. Ayrıca hesabın yeniden ele geçirilmesini önlemek için iki adımlı doğrulama ve bağlı uygulama izinlerinin gözden geçirilmesi, sürecin ayrılmaz bir parçasıdır.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Olayın kapsamı ve yayılan içeriğin niteliği izlenecek yolu değiştirdiğinden, başvurularınızı yapmadan önce hukuki destek almanız yerinde olacaktır.