Sosyal medya, e-posta veya kurumsal bir sistem hesabının ele geçirilmesinde belirleyici olan süre, kanundaki başvuru süresinden çok teknik verilerin ayakta kaldığı süredir. TCK'nın 243-245. maddelerinde düzenlenen bilişim suçları bakımından kovuşturma çoğunlukla şikâyete bağlı olmasa da, saldırıya ilişkin bağlantı kayıtları zamanla erişilemez hâle geldiğinden geç yapılan başvuru pratikte sonuçsuz kalabilir.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
Hesabın kurtarılmasıyla delillerin korunması çoğu zaman çelişir; hesabı temizlemek, saldırının izlerini de silebilir. Bu nedenle sıralama şu şekilde kurulmalıdır:
- Hesabın güvenlik ve oturum geçmişi sayfalarının ekran görüntüsü alınması.
- Platformdan gelen "yeni cihazdan giriş" bildirimlerinin ve e-postalarının saklanması.
- Şifre değişikliği ve iki adımlı doğrulama bildirimlerinin tarih-saat bilgisiyle kaydedilmesi.
- Ardından şifrenin değiştirilmesi ve yetkisiz oturumların kapatılması.
Şikâyete Bağlı Suçlarda Altı Aylık Sınır
Hesabın ele geçirilmesi tek başına kalmaz; genellikle yanında hakaret, özel hayatın gizliliğini ihlal, tehdit veya kişisel verilerin hukuka aykırı yayılması gibi eylemler de bulunur. Bunların bir kısmı şikâyete bağlıdır ve TCK'da öngörülen altı aylık şikâyet süresine tabidir. Süre, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren işlediğinden, hesabın ele geçirildiğinin fark edildiği tarihin belgelenmesi ayrıca önemlidir.
Dilekçeyi Teknik Veriye Dayandırmak
Savcılığa sunulacak dilekçenin gücü, iddiadan çok ekindeki verilerden gelir. Hesabın kullanıcı adı ve benzersiz kimliği, saldırının fark edildiği tarih ve saat, yetkisiz girişlerin IP bilgileri, gönderilen içeriklerin bağlantı adresleri ve varsa zarar tutarı ayrı başlıklarda yazılmalıdır. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik ve yer sağlayıcılarından trafik bilgilerinin istenmesi talebi dilekçede açıkça ileri sürülmelidir; bu talep, kayıtların saklama süresi dolmadan iletildiğinde işe yarar.
Ceza Yolu Yanında İşleyen Diğer Kanallar
Hesap üzerinden kişisel veriler yayılmışsa KVKK kapsamında ayrı bir başvuru yolu doğar; hukuka aykırı içerik yayımlanmışsa 5651 sayılı Kanun uyarınca erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması istenebilir. Bu talepler ceza soruşturmasından bağımsız ve genellikle daha hızlı sonuç verir. Maddi kayıp yaşandıysa, ödeme kuruluşuna yapılan itiraz ile ceza dosyasındaki tespitler birbirini destekleyecek biçimde kurgulanmalıdır.
Sık Görülen Usul Hataları
- Şikâyetin yalnızca platform üzerinden yapılıp resmi başvuru yapılmaması.
- Ekran görüntülerinin tarih-saat bilgisi görünmeyecek şekilde alınması.
- Fail olarak tahmin edilen kişinin somut veri olmadan ismen suçlanması ve buna bağlı sorumluluk riski.
- Trafik kayıtlarına ilişkin talebin dilekçede hiç yer almaması.
Buradaki bilgiler genel çerçeve niteliğindedir; hesabın türü, platformun bulunduğu ülke ve olayın kapsamı izlenecek yolu değiştirebilir. Kayıtlar erişilebilir durumdayken bir hukukçuya danışmak, sonradan telafisi güç veri kayıplarını önler.