Oltalama (phishing) saldırılarında kayıp genellikle dakikalar içinde gerçekleşir, buna karşılık delil aynı hızla kaybolur: sahte site kapatılır, mesaj silinir, hesap kapatılır. TCK'nın bilişim sistemlerine ilişkin 243-245. maddeleri, internet yayınları bakımından 5651 sayılı Kanun ve kişisel verilere ilişkin KVKK bir arada devreye girdiğinden, ilk saatlerde atılan adımlar hem cezai hem idari süreci belirler. Bu rehber, platform ve erişim sağlayıcı başvurularını delil sabitleme ekseninde ele alır.
İlk 24 Saatte Yapılacaklar
- Bankaya ve ödeme kuruluşuna derhal bildirim yapılır, işlem iptali talep edilir.
- Sahte site, mesaj ve e-posta başlıkları tarih göstererek kaydedilir.
- Cihazda değişiklik yapmadan ekran görüntüleri ve dosya yolları saklanır.
- Cumhuriyet başsavcılığına şikâyet dilekçesi verilir.
- Platforma ve barındırma sağlayıcısına içerik bildirimi yapılır.
Delili Değersizleştiren Davranışlar
Mağdurun iyi niyetle yaptığı bazı işlemler, sonradan dosyayı zayıflatır. Şüpheli yazılım bulaştığı düşünülen cihazın hemen biçimlendirilmesi, hesabın silinmesi ya da yazışmaların temizlenmesi, saldırının izini ortadan kaldırır. Aynı şekilde, kaynağı belirsiz üçüncü kişilere parayı geri alma vaadiyle erişim izni vermek ikinci bir mağduriyet üretir.
Platform Başvurusunun Yapısı
Erişim engelleme ve içerik kaldırma taleplerinde başvurunun somutluğu belirleyicidir. Bildirimde şu unsurlar bulunmalıdır:
- İçeriğin tam adresi ve erişim tarihi
- İhlalin niteliği: marka taklidi, kimlik taklidi, kişisel veri yayımı
- Talep edilen sonuç: kaldırma, erişimin engellenmesi, kayıtların saklanması
- Başvurana ait iletişim bilgisi ve ekli delil listesi
Kayıtların saklanması talebi
Platformlar belirli kayıtları sınırlı süre tutar. Bu nedenle ilk başvuruda, soruşturma için gerekli bağlantı ve işlem kayıtlarının korunmasının istenmesi, ilerleyen aşamada adli makamların talep ettiği bilgilere ulaşılabilmesini sağlar.
Şikâyetle Yetinmek mi, Hukuk Davası da Açmak mı?
Cezai süreç failin tespitine odaklanır; ancak zararın tazmini çoğu zaman ayrı bir hukuk davası gerektirir. Failin belirlendiği ve malvarlığına ulaşılabildiği dosyalarda, uzlaşma kapsamındaki suçlar bakımından yürütülecek görüşme hızlı bir sonuç verebilir. Buna karşılık ödeme zincirinde kurumsal bir kusur, örneğin güvenlik yükümlülüğünün ihlali tartışılıyorsa, tazminat talebinin ayrıca kurgulanması gerekir. Her iki yolda da dayanak aynı delil paketidir; bu nedenle dosyanın en baştan iki süreci de besleyecek biçimde toplanması önemlidir.
Hatırlatma
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Olayın teknik ayrıntıları izlenecek yolu değiştirebileceğinden, kaybı fark eder etmez hem kurumunuza bildirimde bulunmanız hem de hukuki destek almanız önerilir.