Oltalama saldırılarında kayıp çoğu zaman dakikalar içinde gerçekleşir; hukuki mücadelenin başarısı ise ilk günlerde toplanan kayıtlara bağlıdır. TCK'nın bilişim sistemlerine ilişkin hükümleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK'nın kesiştiği bu alanda hem ceza soruşturması hem de idari başvuru yolları paralel işletilebilir. Bu rehber, suç duyurusunun hangi mercie ve hangi içerikle verileceğini ele alır.
İlk Aşamada Yapılacaklar
- Erişim bilgileri değiştirilir, oturumlar sonlandırılır ve iki adımlı doğrulama etkinleştirilir.
- Para transferi gerçekleştiyse banka çağrı merkezi aranarak işlem iadesi ve alıcı hesabın bloke edilmesi talep edilir; talebin saati not edilir.
- Sahte site adresi, gönderen numara veya e-posta başlıkları ekran görüntüsüyle değil, mümkünse ham kayıt olarak saklanır.
- Cihazda zararlı yazılım şüphesi varsa cihaz kapatılmadan ve biçimlendirilmeden inceleme için ayrılır.
Suç Duyurusu Nereye Verilir?
Şikâyet, Cumhuriyet başsavcılığına yapılır; büyük yerlerde dosya siber suçlar soruşturma bürosuna yönlendirilir. Kolluğa yapılan başvuru da savcılığa iletilir, ancak dilekçenin doğrudan savcılığa kaydedilmesi zaman kazandırır. Şikâyetin banka şikâyeti, tüketici başvurusu veya kurum başvurusu ile karıştırılmaması gerekir; bunlar birbirinin yerine geçmez ve farklı sonuçlar doğurur.
Dilekçede Bulunması Gerekenler
- Olayın saat ve dakika düzeyinde kronolojisi.
- Gelen mesajın tam metni, bağlantı adresi ve gönderen bilgisi.
- Para transferi varsa gönderen ve alıcı hesap bilgileri, işlem referans numaraları.
- Alan adı kayıt bilgilerinin ve sunucu kayıtlarının ilgili sağlayıcılardan celbi talebi.
- Alıcı hesaplar üzerinde el koyma ve bakiye tespiti istemi.
Paralel Yürütülecek Başvurular
Sahte site yayında ise 5651 sayılı Kanun kapsamında erişimin engellenmesi için sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir; kişisel verilerin hukuka aykırı biçimde ele geçirilmesi söz konusuysa KVKK kapsamında veri sorumlusuna ve ardından Kurula başvuru yolu ayrıca değerlendirilir. Bankanın güvenlik yükümlülüğünü ihlal ettiği düşünülüyorsa, zararın tazmini için özel hukuk yolu ceza soruşturmasından bağımsız işletilebilir.
Yanlış Adrese Yapılan Başvurunun Maliyeti
Şikâyetin yalnızca bankaya veya bir tüketici platformuna bildirilmesi, ceza soruşturmasını başlatmaz. Bu sırada sağlayıcılardaki trafik kayıtlarının saklama süresi işlemeye devam eder ve gecikme, failin tespitini imkânsız hâle getirebilir. Kayıtların celbi talebinin ilk dilekçede yer alması bu yüzden önemlidir.
Yukarıdakiler genel nitelikte bilgilerdir. Her olayın teknik izleri farklı olduğundan, dilekçe ve delil derleme aşamasında hukuki destek alınması tavsiye edilir.