Sosyal medya, e-posta veya banka hesabının ele geçirilmesi olaylarında dosyanın kaderi çoğu zaman ilk saatlerde belirlenir. TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin 243 ilâ 245. maddeleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK farklı sonuçlar doğuran ayrı yollar açar. Bu rehber, delil zincirinin kurulması ile başvuru mercii arasındaki bağı ele almaktadır.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
Hesabın geri alınması ile delilin korunması birbiriyle çelişebilir. Şifre sıfırlama sırasında oturum kayıtlarının silinmesi, sohbet geçmişinin temizlenmesi ya da hesabın kapatılması, ileride ispat için kullanılacak verileri ortadan kaldırır. Bu nedenle önce ekran görüntüleri zaman damgasıyla birlikte alınmalı, platformdan giriş kayıtları talep edilmeli ve cihaz üzerindeki bildirim kayıtları saklanmalıdır.
Delil Zinciri Nasıl Kurulur?
- Olayın fark edildiği an ile son meşru girişin yapıldığı an ayrı ayrı kaydedilir.
- IP kayıtları, giriş yapılan cihaz bilgileri ve konum verileri platformdan istenir.
- Para transferi varsa alıcı hesap bilgileri ve işlem referans numaraları listelenir.
- Delilin nasıl elde edildiği yazılı olarak açıklanır; hukuka aykırı yöntemle elde edilen kayıt dosyayı zayıflatır.
- Cihaz üzerinde değişiklik yapılmadan inceleme talep edilir.
İki Ayrı Yol: Ceza Şikâyeti ve İçeriğe Müdahale
Fail hakkında soruşturma yürütülmesi için Cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunulur. Buna karşılık ele geçirilen hesap üzerinden kişilik haklarını ihlal eden paylaşım yapılmışsa, içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi talebi 5651 sayılı Kanun çerçevesinde sulh ceza hâkimliğine yöneltilir. Kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi boyutu varsa veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet yolu ayrıca işletilir. Bu üç yol birbirinin alternatifi değildir; çoğu dosyada birlikte yürütülmesi gerekir.
Yanlış Mercie Başvurunun Sonucu
Genel bir ihbar hattına yapılan bildirim, şikâyet süresini koruyan bir başvuru olarak sonuç doğurmayabilir. Şikâyete bağlı suçlarda süre, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren işlemeye başlar; bu sürenin genel başvuru kanallarında geçirilmesi ağır sonuç doğurur. Aynı şekilde içerik kaldırma talebinin savcılığa, ceza şikâyetinin ise platform şikâyet formuna yöneltilmesi zaman kaybına yol açar.
Dilekçeyi Güçlendiren Unsurlar
Şikâyet dilekçesinde olayın kronolojisi saat bilgisiyle verilmeli, talep edilen araştırma açıkça yazılmalıdır: hangi platformdan hangi kayıtların istendiği, hangi banka hesabı üzerinde inceleme yapılacağı ve hangi cihazın incelenmesinin talep edildiği belirtilmelidir. Belirsiz ifadelerle yazılan dilekçeler, araştırmanın kapsamını daraltır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Olayın teknik ayrıntıları ve zarar yapısı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, delillerin kaybolmaması için erken aşamada hukuki ve teknik destekten yararlanılması önerilir.