Oltalama (phishing) saldırılarında kayıp genellikle dakikalar içinde gerçekleşir; buna karşılık mağdurun elindeki dijital iz çok daha hızlı silinir. TCK 243-245 kapsamındaki bilişim suçları, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde yürütülecek bir suç duyurusunun kaderini belirleyen şey, ilk saatlerde toplanan kayıtlardır.
İlk 24 Saatte Yapılması Gerekenler
Şikâyet dilekçesi yazmadan önce olay yerini, yani cihazı ve hesapları korumak gerekir. Şifre değiştirmek ve oturumları kapatmak zorunludur; ancak bunu yaparken mevcut kayıtları silmemek de aynı ölçüde önemlidir. Bankaya derhal bildirim yapılması, hem para hareketinin durdurulması hem de bildirimin saatinin kayda geçmesi bakımından belirleyicidir.
Toplanacak Dijital İzler
- Sahte bağlantının tam adresi ve yönlendirme zinciri
- SMS, e-posta ve mesajlaşma kayıtlarının başlık bilgileriyle birlikte ekran görüntüleri
- Bankanın işlem dökümü, IBAN ve alıcı hesap bilgisi
- Cihaza yüklenen uzaktan erişim uygulamalarının adı ve kurulum zamanı
- Çağrı kayıtları ve arayan numaralar
Şikâyetin Yöneltileceği Mercii Seçmek
Suç duyurusu Cumhuriyet başsavcılığına yapılır; kolluğa verilen ihbar da savcılığa iletilir. Dilekçede saldırının teknik akışı sıralı biçimde anlatılmalı, hangi verinin nasıl ele geçirildiği ve paranın hangi hesaba aktarıldığı ayrı başlıklar hâlinde gösterilmelidir. Alıcı hesap üzerindeki paranın korunması için tedbir talebinin dilekçenin başında açıkça yer alması gerekir; bu talep sonradan ileri sürüldüğünde çoğu kez bakiye kalmamış olur.
Kişisel Veri Boyutunu Ayrı Yürütmek
Oltalama çoğunlukla bir veri sızıntısının devamıdır. Verinin kaynağı bir şirketse, KVKK kapsamında veri sorumlusuna başvurmak ve alınan cevabı saklamak, hem idari süreç hem de tazminat talebi için dayanak oluşturur. İçeriğin hâlâ yayında olduğu hâllerde 5651 sayılı Kanun çerçevesinde erişimin engellenmesi talebi ayrıca değerlendirilir.
Delil Eksikliğinin Somut Sonucu
Ekran görüntüsü olmadan yapılan başvurularda dosya, banka kayıtlarının gelmesini beklerken zaman kaybeder; bu süre içinde para hesaplar arasında dağıtılır. Aynı şekilde tarih ve saat bilgisi taşımayan görüntüler, saldırının zamanını göstermediği için soruşturmada sınırlı değer taşır. Belgeleri bozulmamış hâlde saklamak, sonradan hazırlanacak hiçbir dilekçeyle telafi edilemez.
Her oltalama olayının teknik akışı ve mağduriyet tutarı farklıdır. Kendi olayınızda hangi kaydın kritik olduğunu belirlemek için, başvuru öncesinde konuya hâkim bir hukukçudan destek almanız yerinde olur.