Bir kurumun sistemlerine izinsiz erişilmesi ya da kişisel verilerin sızdırılması hâlinde, hukuki tepki tek kanaldan yürümez. Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusu, Kişisel Verileri Koruma Kurumuna bildirim ve içeriğe erişimin engellenmesi talebi farklı merciler önünde ilerler; bunların hangisinin önce başlatılacağı delil kaybını doğrudan etkiler.
Hangi Savcılık Yetkili?
Ceza soruşturmasında yetki kural olarak suçun işlendiği yere göre belirlenir. Bilişim yoluyla işlenen fiillerde eylemin gerçekleştiği yer ile sonucun doğduğu yer çoğu zaman farklıdır; sunucunun yurt dışında olması da sık karşılaşılan bir durumdur. Bu nedenle dilekçede mağduriyetin doğduğu yer, erişimin sağlandığı sistem ve zarar gören kayıtların bulunduğu yer ayrı ayrı gösterilmelidir. Yetkisizlik kararı verilmesi hâlinde dosyanın devri sırasında geçen sürede log kayıtlarının saklama süresi dolabilir.
TCK Kapsamında Nitelendirme Farkı
Türk Ceza Kanununun bilişim alanındaki suçlara ilişkin 243 ilâ 245 inci maddeleri; sisteme hukuka aykırı erişim, verilerin engellenmesi, bozulması veya yok edilmesi ile banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması gibi farklı fiilleri kapsar. Aynı olayda kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi veya yayılmasına ilişkin hükümler de gündeme gelebilir. Nitelendirme, görevli mahkemenin asliye ceza ile ağır ceza arasında değişmesine yol açabileceğinden, şikâyet dilekçesinin fiili ayrıntılı anlatması önem taşır.
KVKK Bildirimi ve Erişim Engeli Ayrı Yürür
6698 sayılı Kanun kapsamında veri sorumlusunun ihlali Kurula bildirim yükümlülüğü, ceza soruşturmasından bağımsızdır ve Kurul düzenlemelerinde öngörülen kısa süre içinde yerine getirilmelidir. Sızdırılan içeriğin internette yayılması hâlinde 5651 sayılı Kanun uyarınca erişimin engellenmesi talebi sulh ceza hâkimliğine yöneltilir. Bu üç kanalın tarihleri tek bir tabloda tutulmazsa, biri için verilen beyan diğerinde çelişki olarak kullanılabilir.
Uzlaştırma Kapsamı ve Şikâyetten Vazgeçmenin Bedeli
- Suçun uzlaştırma kapsamında olup olmadığı, verilecek karara göre değil dosyadaki nitelendirmeye göre belirlenir.
- Şikâyetten vazgeçme, kapsamdaki suçlarda soruşturmayı sona erdirebilir; bu nedenle geri alınamaz sonuçları önceden değerlendirilmelidir.
- Ceza dosyasındaki uzlaşma, kural olarak kişisel verilere ilişkin idari yaptırım sürecini ortadan kaldırmaz.
- Tazminat talebi için ayrıca hukuk yargısına başvurma imkânı korunmalıdır.
Delil Toplamada Zamanın Rolü
Erişim kayıtları, sistem günlükleri ve trafik verileri sınırlı sürelerle saklanır. Bu nedenle şikâyet dilekçesinde hangi kaydın hangi sağlayıcıdan istenmesi gerektiği somut olarak yazılmalı, gecikmeli talep nedeniyle kaydın silinmesi riski öne alınmalıdır.
Bu metin genel bilgilendirme niteliğindedir; ihlalin kapsamı ve etkilenen veri kategorileri sürecin yönünü değiştirebilir. Somut olayda teknik ve hukuki değerlendirmenin birlikte yapılması yararlı olacaktır.