Sosyal medya veya e-posta hesabının ele geçirilmesi, tek bir hukuki süreçle çözülmez. Olayın ceza boyutu TCK 243-245 kapsamındaki bilişim suçlarına, içeriğin yayından kaldırılması 5651 kapsamındaki tedbirlere, uğranılan zararın karşılanması ise hukuk yargısına aittir. Bu üç hattın farklı mercilere ait olduğunu görmemek, mağdurun en çok zaman kaybettiği noktadır.
İlk Saatlerde Yapılacaklar
Bilişim dosyalarında delil son derece kırılgandır; platform kayıtları belirli süre sonra silinir. Bu nedenle ilk aşamada hesabın kurtarılmasıyla eş zamanlı olarak kanıt sabitlenmelidir: giriş bildirimi e-postaları, farklı cihaz ve konumdan oturum açıldığını gösteren güvenlik kayıtları, şifre değişikliği bildirimleri, ele geçiren kişinin hesap üzerinden gönderdiği mesajların tarih ve saat bilgisiyle birlikte kaydı. Ekran görüntüsü tek başına zayıftır; kayıtların ham hâlleriyle ve mümkünse tespit tutanağıyla desteklenmesi gerekir.
Ceza Şikâyeti ve Yetkili Merci
Şikâyet, cumhuriyet başsavcılığına yapılır ve fiilin işlendiği yer ile mağdurun bulunduğu yer arasındaki bağ çoğu zaman yetki tartışması yaratır; başvuru en yakın savcılığa yapılıp dosyanın yetkili yere gönderilmesi sağlanabilir. Hesap üzerinden yapılan paylaşımların içeriği, olayı tek bir suça hapsetmez: hakaret, şantaj veya özel hayata ilişkin fiiller ayrı ayrı değerlendirilir. Şikâyete bağlı suçlar bakımından süre işlemeye başladığından, dilekçe geciktirilmemelidir.
İçeriğin Kaldırılması ve Erişimin Engellenmesi
Yayılan içerik için ceza yargılamasının sonucu beklenmez. 5651 çerçevesinde sulh ceza hakimliğinden erişimin engellenmesi ve içeriğin kaldırılması istenebilir; kişisel verinin hukuka aykırı işlenmesi söz konusuysa KVKK kapsamındaki başvuru yolu da paralel işletilir. Bu iki yol birbirinin alternatifi değildir.
Tazminat Talebinin Mahkemesi
Manevi ve maddi tazminat istemi hukuk mahkemesinde görülür; kural olarak asliye hukuk mahkemesi görevlidir ve davalının yerleşim yeri ile haksız fiilin işlendiği yahut zararın doğduğu yer mahkemeleri arasında seçim yapılabilir. Talebin somutlaştırılmasında şunlar dikkate alınır:
- Hesabın ticari faaliyette kullanılması hâlinde gelir kaybı ve iptal edilen siparişler.
- İtibar kaybının uzantısı olarak sona eren iş ilişkileri.
- Hesabın kurtarılması için yapılan teknik hizmet giderleri.
- Yayılan içeriğin erişim sayısı ve yayılma süresi.
Uzlaşma Seçeneğini Değerlendirmek
Fail, mağdurun tanıdığı bir kişi çıktığında dosya farklı bir seyir izler. Kapsamdaki bazı suçlar bakımından uzlaştırma prosedürü işletilir; bu yol, zararın hızla giderilmesini sağlayabilir. Ancak uzlaşma metni imzalanmadan önce içeriğin tamamen kaldırıldığı ve kopyalarının dolaşımda olmadığı teyit edilmelidir. Aksi hâlde tazminat hakkı tüketilirken zarar sürmeye devam eder.
Buradaki bilgiler genel niteliktedir. Bilişim uyuşmazlıklarında delilin ömrü kısa olduğundan, olayın fark edildiği gün hem teknik hem hukuki destek alınması sonucu belirgin biçimde etkiler.