Sosyal medya veya e-posta hesabının ele geçirilmesi, çoğu zaman iki ayrı zararı aynı anda doğurur: hesabın kontrolünün kaybı ve o hesap üzerinden yayılan içeriğin itibar üzerindeki etkisi. TCK'nın bilişim sistemlerine ilişkin hükümleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde ilerleyen bu süreçte hangi talebin hangi mercie yöneltileceği, saatlerin önem taşıdığı bir konudur.
Üç ayrı yolu birbirine karıştırmamak
- Ceza soruşturması: hesabın ele geçirilmesi ve verilerin hukuka aykırı biçimde ele geçirilmesi bakımından Cumhuriyet savcılığına şikâyet.
- Erişim engelleme ve içerik çıkarma: kişilik haklarını ihlal eden yayınlar için sulh ceza hâkimliğine başvuru yolu.
- Veri koruma başvurusu: kişisel verilerin işlenmesine ilişkin talepler için önce veri sorumlusuna, ardından ilgili kuruma başvuru.
Bu üç yol birbirinin alternatifi değildir; birinden sonuç alınması diğerini gereksiz kılmaz. Ancak talep yanlış mercie sunulduğunda yalnızca zaman kaybedilmez, içerik yayıldıkça delil toplama koşulları da zorlaşır.
Yetki ve başvuru sırası
Ceza şikâyetinde yer bakımından yetki, fiilin işlendiği yer esas alınarak belirlenir; internet ortamında işlenen fiillerde mağdurun bulunduğu yer savcılığına yapılan başvurunun ilgili yere gönderilmesi mümkündür. İçerik kaldırma taleplerinde ise hızlı sonuç için başvurunun ilk aşamada içerik veya yer sağlayıcısına yöneltilmesi, ardından hâkimlik kararına gidilmesi genellikle daha etkilidir.
Delili kaybetmeden korumak
- Ekran görüntüsü yerine URL, tarih ve saat bilgisini içeren kayıtlar alınır.
- Hesaba ait giriş bildirimleri ve oturum kayıtları platformdan talep edilir.
- Şifre değişikliği yapılırken önceki bildirim e-postaları silinmez.
- Cihaz üzerinde inceleme gerekiyorsa cihaz kullanılmadan yetkili birime teslim edilir.
- Ödeme veya para transferi gerçekleşmişse banka dekontları ayrı bir klasörde toplanır.
Uzlaştırma ve içerik kaldırma pazarlığı
Bu tür dosyalarda karşı taraf bazen içeriği kaldırma karşılığında şikâyetten vazgeçilmesini önerir. Bir suçun uzlaştırma kapsamına girip girmediği suçun niteliğine göre belirlendiğinden, böyle bir teklif değerlendirilmeden önce hukuki nitelendirmenin netleşmesi gerekir. Ayrıca içeriğin kaldırılması, kopyalanmış yayınların başka platformlarda kalmaya devam etmesi ihtimalini ortadan kaldırmaz; bu nedenle anlaşma metni yalnızca tek bir bağlantıyı değil, aynı içeriğin tekrar yayımlanmamasını da kapsamalıdır.
Kurumsal hesaplarda ek yükümlülük
Ele geçirilen hesap bir işletmeye aitse ve müşteri verilerine erişim doğmuşsa, veri ihlali bildirimi yükümlülüğü ayrıca gündeme gelir. Bu yükümlülük ceza şikâyetinden bağımsızdır ve kendi takvimiyle işler.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; olayın teknik detayları başvurulacak yolu değiştirebileceğinden, ilk saatlerde alınacak kararlar için hukuki destek almak yerinde olur.