Haksız fiilden doğan zararın giderilmesi talebi, sözleşmeden doğan alacaklardan farklı bir ispat mantığı taşır: fiil, kusur, zarar ve illiyet bağı ayrı ayrı ortaya konmak zorundadır. Arabuluculuk aşaması bu dört unsuru sadeleştirmek için değerli bir fırsat sunar; ancak toplantı tutanağının nasıl düzenlendiğine dikkat edilmezse, sonraki yargılamada aleyhe kullanılabilecek bir zemin de yaratabilir.
Arabuluculuğa Gitmeden Önce Zararı Sayısallaştırın
Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde tazminat talebi, maddi zarar, yoksun kalınan kâr ve koşulları varsa manevi tazminat kalemlerine ayrılır. Görüşmeye yuvarlak bir rakamla oturmak, karşı tarafın her kalemi toptan reddetmesini kolaylaştırır. Zarar kalemlerini fatura, ekspertiz raporu, tedavi gideri belgesi ve gelir kaybını gösteren kayıtlarla önceden eşleştirin.
Son Tutanağın Yazımı Bir Usul İşlemidir
Görüşme anlaşmazlıkla sonuçlandığında düzenlenen tutanak, dava aşamasında dava şartının yerine getirildiğini gösteren belgedir. Bu belgede tarafların doğru şekilde gösterilmesi kritik önemdedir:
- Zarar veren birden fazlaysa hepsinin tutanakta yer alması, aksi hâlde eksik taraf sorunu doğması
- Tüzel kişilerde unvanın ticaret sicilindeki hâliyle yazılması
- Sigorta şirketinin sorumluluğu gündemdeyse, ona yönelik talebin ayrıca belirtilmesi
- Kısmi anlaşma hâlinde, anlaşma dışı kalan kalemlerin açıkça sayılması
Zamanaşımı Görüşme Sırasında Durmaz Sanılmasın
Haksız fiilde zamanaşımı, zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren işleyen kısa süre ile fiil tarihinden itibaren işleyen uzun süreden oluşur. Uygulamada en pahalı hata, uzayan görüşmeler nedeniyle sürenin gözden kaçırılmasıdır. Görüşme takvimini, zamanaşımının son gününden geriye doğru kurgulayın; fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa ceza zamanaşımının uygulanabileceğini de değerlendirin.
Anlaşma Metnini İcraya Elverişli Kurun
Anlaşma sağlandığında metnin ödeme takvimi, gecikme hâlinde sonuç ve ibra kapsamı bakımından belirsiz kalması, alacaklıyı ikinci bir davaya sürükler. Ödenecek tutar, vade ve ödemenin yapılacağı hesap net yazılmalı; ibranın hangi kalemleri kapsadığı sınırlandırılmalıdır. İleride ortaya çıkabilecek zararlar için saklı tutma kaydı düşünülmelidir.
Aşağıdaki her uyuşmazlık kendi olgu örgüsüne göre değerlendirilir. Burada aktarılanlar yol gösterici genel çerçevedir; tutanak ve anlaşma metni imzalanmadan önce dosyanızın hukukçu gözüyle okunması, sonradan düzeltilmesi güç sonuçların önüne geçer.