Kripto varlık kaynaklı mağduriyetlerde en sık yapılan hata, şikâyetin param alındı cümlesiyle sınırlı kalmasıdır. Bu tür dosyalarda soruşturmanın ilerleme hızını belirleyen unsur, transferin hangi adresten hangi adrese, hangi zincir üzerinde ve hangi tarihte gerçekleştiğinin baştan gösterilmesidir. Bankacılık mevzuatı, suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesine ilişkin 5549 sayılı düzenleme, sermaye piyasası alanındaki kripto varlık hizmet sağlayıcılarına yönelik kurallar ve Türk Ceza Kanunu birlikte devreye girer.
İki Ayrı İz Vardır: Banka Ayağı ve Zincir Ayağı
Mağdur genellikle önce banka hesabından bir transfer yapar, ardından varlık zincir üzerine taşınır. Banka ayağında alıcı hesap bilgisi, işlem referansı ve açıklama alanı tespit edilebilir; bu ayak, tedbir taleplerinin en hızlı sonuç verdiği noktadır. Zincir ayağında ise işlem kimliği ve cüzdan adresleri kalıcıdır, silinmez. Bu iki ayak birlikte sunulduğunda, hizmet sağlayıcı nezdindeki kimlik doğrulama kayıtlarının istenmesi anlamlı hâle gelir.
Dosyaya Konulacak Kayıtların Listesi
- Banka ve ödeme kuruluşu dekontları; alıcı hesap ile unvan bilgisi
- Her transfer için işlem kimliği, gönderen ve alıcı adres bilgisi, tarih ve saat
- Platformun sitesi, uygulama ekranları ve sözde bakiye görüntülerinin tarihli kayıtları
- Yatırım tavsiyesi veren kişiyle yapılan tüm mesajlaşmaların kesintisiz akışı
- Sosyal medya ilanı, reklam ekranı veya yönlendiren bağlantının adresi
- Para çekme talebine verilen ret cevabı ve ek ödeme istenen yazışmalar
Erken Talep Edilmesi Gereken Tedbirler
Şikâyet dilekçesinde yalnızca ceza istemiyle yetinilmemeli; alıcı hesaplar üzerinde tedbir uygulanması, ilgili hizmet sağlayıcıdan hesap sahibine ait kimlik ve işlem kayıtlarının istenmesi ve varsa bağlantılı hesaplara ilişkin araştırma yapılması açıkça talep edilmelidir. Gecikme hâlinde varlıklar birden fazla adrese bölünerek dağıtılır ve takip zorlaşır. Şüpheli işlem bildirimi mekanizması nedeniyle finans kuruluşları nezdinde kayıt bulunabileceği de göz önünde tutulmalıdır.
Geri Ödeme Vaadi Bir Tuzağa Dönüşebilir
Karşı taraf çoğu zaman şikâyetten vazgeçilmesi karşılığında ödeme önerir. Bu teklif değerlendirilecekse ödemenin fiilen alınmasından önce hiçbir feragat metni imzalanmamalı, kısmi ödeme ile kalan alacağın saklı tutulduğu yazılı hâle getirilmelidir. Uygulamada sıkça görülen senaryo, vergi veya komisyon adı altında yeni ödemeler istenerek sürecin uzatılması ve bu arada mağdurun başvuru için beklemesidir. Ayrıca ceza yargılamasından bağımsız olarak hukuk yolunda tazminat talebinin ve zamanaşımının ayrı işlediği unutulmamalıdır.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Kullanılan platformun yapısı ve transfer zinciri her dosyada farklı olduğundan, kayıp fark edildiği anda vakit geçirmeden hukuki destek alınması yararlı olur.