Kripto varlık vaadiyle yürütülen dolandırıcılık dosyalarında kaybın büyüklüğünden çok, paranın hangi hesaplardan geçtiğinin gösterilebilmesi belirleyicidir. Bu rehber, banka nezdinde yapılan itiraz ve şikâyet sürecinde delil zincirinin nasıl kurulacağına odaklanır.
İlk Saatlerin Delil Değeri
Transferin ardından geçen her saat, hem paranın izlenebilirliğini hem de kayıtların erişilebilirliğini azaltır. Bu nedenle ilk aşamada yapılması gereken, tutar tartışmasına girmeden önce işlemin dijital izini sabitlemektir. Uygulama ekranları, sohbet kayıtları ve tanıtım materyalleri kapatılmadan önce görüntüleriyle birlikte saklanmalıdır.
Kayıtların Talep Sırası
Belge toplama rastgele değil, kaynağına göre sıralanmalıdır. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu kapsamındaki kuruluşların tuttuğu kayıtlar ile 5549 sayılı Kanun çerçevesinde yürütülen inceleme mekanizmaları farklı hızlarda işler.
- Kendi hesabınıza ait ayrıntılı hesap dökümü ve işlem açıklamaları
- Havale veya EFT alıcısına ilişkin unvan ve hesap bilgisi talebi
- Kart işlemlerinde itiraz başvurusunun yazılı olarak yapılması
- Platforma yatırılan tutarların cüzdan adresleriyle eşleştirilmesi
- Şikâyet dilekçesine tüm bu belgelerin tarih sırasıyla eklenmesi
Blokzincir Verisini Dosyaya Taşımak
Cüzdan adresleri ve işlem kimlikleri tek başına anlaşılır değildir. Dosyaya eklenirken her adresin hangi tarihte hangi tutarla ilişkilendirildiği bir tablo hâlinde açıklanmalı, ekran görüntüsü ile ham veri birlikte sunulmalıdır. Aklama iddialarının gündeme geldiği dosyalarda TCK 282 kapsamındaki değerlendirmeler için de bu izlenebilirlik önem kazanır. Sermaye piyasası mevzuatındaki kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler bakımından platformun yetkili olup olmadığı ayrıca not edilmelidir.
Banka İtirazının Sınırları
Banka itirazı bir yargılama değildir; kurumun kendi sözleşmesel ve mevzuat kaynaklı yükümlülükleri çerçevesinde yürür. Bu nedenle itiraz reddedildiğinde bunun bir hak kaybı değil, ikinci aşamanın başlangıcı olduğu bilinmelidir. Reddin gerekçesi, sonraki adımda kurulacak hukuki argümanın yönünü belirler.
Sulh Teklifi Geldiğinde Nasıl Bakılır
Karşı taraftan veya aracı bir kişiden gelen kısmi ödeme teklifleri çoğu zaman ispat gücünüzün farkına varılmadan değerlendirilir. Tekliften önce şu üç soruya yazılı cevap verilmesi yararlıdır: paranın izi kesintisiz mi, ödemeyi yapacak kişinin malvarlığı gerçekten var mı, kısmi ödeme kalan taleplerden feragat anlamına gelecek şekilde mi kurgulanıyor. Bu sorular cevaplanmadan imzalanan metinler, elde edilen delilin değerini düşürebilir.
Yukarıdaki çerçeve genel bilgilendirme amacı taşır; her dosyada işlem yapısı, platform kaydı ve tarafların konumu farklılaştığından adım atmadan önce dosyaya özgü hukuki görüş alınması önerilir.