İcra takiplerinde en pahalı hata, itirazın süresinde ama yanlış mercie yapılmasıdır. İİK ve HMK ekseninde yürüyen süreçte itiraz, şikâyet ve dava birbirinden farklı yollardır; ikisi de yedi günlük süreye bağlı olsa dahi muhatapları aynı değildir. Bu ayrım, ödeme emri elinize ulaştığı anda netleştirilmelidir.
İtiraz mı, Şikâyet mi?
Genel haciz yoluyla takipte ödeme emrine itiraz, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine yapılır. Borca, faize veya imzaya itiraz bu yolla ileri sürülür ve süresinde yapılan itiraz takibi durdurur. Buna karşılık icra dairesinin bir işleminin kanuna aykırı olduğu iddiası itiraz değil şikâyettir ve icra mahkemesine yöneltilir. Kambiyo senedine dayalı takiplerde ise itirazın muhatabı doğrudan icra mahkemesidir ve süre daha kısadır. Bu üç yolun karıştırılması, takibin kesinleşmesiyle sonuçlanabilir.
İtirazı Destekleyen Belgeler
- Ödeme emrinin tebliğ tarihini gösteren mazbata ve zarf
- Borcun ödendiğini gösteren dekont, makbuz veya mahsup yazışmaları
- İmzaya itirazda karşılaştırma yapılabilecek imza örnekleri ve önceki sözleşmeler
- Zamanaşımı iddiasında son işlem tarihini gösteren dosya kayıtları
- Takibe konu ilişkinin niteliğini gösteren sözleşme ve cari hesap ekstreleri
Haciz Aşamasındaki Ayrı Yollar
Haciz uygulandıktan sonra gündeme gelen talepler de kendi mecralarına ayrılır. Haczedilmezlik iddiası şikâyet yoluyla icra mahkemesine, üçüncü kişinin mal üzerindeki hak iddiası istihkak prosedürü içinde ileri sürülür. Kıymet takdirine itiraz ayrı bir süreye ve usule tabidir. Maaş haczinde kesinti oranına ilişkin uyuşmazlık ise yine şikâyet konusudur. Bu taleplerin dilekçede birbirine karıştırılması, mahkemenin talebi nitelendirmesini güçleştirir ve zaman kaybettirir.
Takvim ve Adım Sırası
- Tebliğ tarihi belgeyle sabitlenir; yedi günlük süre günü gününe hesaplanır.
- Takibin türü belirlenir: genel haciz yolu mu, kambiyo takibi mi, ilamlı takip mi.
- Buna göre itirazın muhatabı olan merci tespit edilir.
- İtiraz dilekçesinde hangi kaleme, hangi tutara ve hangi sebeple itiraz edildiği ayrı ayrı yazılır.
- İtiraz sonrası alacaklının başlatabileceği kaldırma yoluna karşı savunma belgeleri hazırlanır.
İtirazın Kaldırılması Aşamasına Hazırlık
Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur; ancak alacaklı elindeki belgenin niteliğine göre itirazın kaldırılmasını isteyebilir veya genel hükümlere göre dava açabilir. Bu nedenle itiraz dilekçesi yazılırken sonraki aşamanın nasıl savunulacağı da düşünülmelidir. Özellikle borcun bir kısmının kabul edildiği hâllerde, kabul edilen kısmın açıkça belirtilmesi ileride aleyhe yorum yapılmasını önler.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; takibin türü ve dosyanızın içeriği izlenecek yolu değiştirir. Kısa süreler nedeniyle ödeme emrini aldığınızda vakit kaybetmeden hukuki görüş almanız yerinde olur.