İcra takibinde en pahalı hata, doğru itirazın yanlış kapıya bırakılmasıdır. Ödeme emrine itiraz kural olarak icra dairesine yapılır; mahkemeye verilen dilekçe çoğu zaman süreyi korumaz. Bu rehber, İİK çerçevesinde itiraz süresini, merciini ve itiraz sonrası aşamayı anlatıyor.
Takip Türünü Belirlemeden Süre Hesaplanamaz
- İlamsız takip: Ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine itiraz edilir. Süresinde itiraz, takibi kendiliğinden durdurur.
- Kambiyo senetlerine özgü takip: Burada süre daha kısadır ve itiraz icra mahkemesine yapılır. Bu iki takibi karıştırmak, en sık görülen merci hatasıdır.
- İlamlı takip: Borca itiraz yolu yoktur; icranın geri bırakılması talebi gündeme gelir.
- Kira alacağına dayalı takip: Tahliye istemi bakımından ayrı süre ve usul kuralları işler.
İtirazın İçeriği Sonucu Belirler
İtiraz dilekçesinde neye itiraz edildiği açıkça yazılmalıdır: borcun tamamına mı, bir kısmına mı, faize mi, yoksa imzaya mı? İmzaya itiraz ayrıca ve açıkça yapılmazsa imza kabul edilmiş sayılır. Kısmi itirazda ise kabul edilen tutar rakamla belirtilmezse itiraz hiç yapılmamış gibi sonuç doğurabilir. Yetkiye itiraz edilecekse, bu itirazın esasa ilişkin itirazla birlikte ve doğru sırayla ileri sürülmesi gerekir.
İtirazdan Sonra Top Kimde?
- Takip duran alacaklı, itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurabilir; bu yol yalnızca kanunda sayılan belgelere dayanır ve kısa süreye tabidir.
- Elinde bu nitelikte belge yoksa alacaklı, genel mahkemede itirazın iptali davası açar; bu davanın süresi daha uzundur.
- Her iki yolda da haksız çıkan taraf aleyhine tazminata hükmedilebileceği göz önünde tutulmalıdır.
- Borçlu açısından menfi tespit davası, takibin baştan haksız olduğunu ortaya koymak için ayrı bir seçenektir.
İcra Memuru İşlemine Şikayet Farklı Bir Yoldur
Haczin usulsüz yapılması, kıymet takdirinin hatalı olması ya da tebligatın usulsüzlüğü gibi işlemler "itiraz" değil şikayet konusudur ve icra mahkemesine yapılır. Şikayet için de kısa bir süre öngörülmüştür; kamu düzenine aykırılık hâlleri istisnadır. Bu ayrımın kaçırılması, esasen haklı olan borçlunun elini boşaltır.
Tebligat Tarihini Doğrulayın
Süre hesabının tamamı tebliğ tarihine dayanır. Tebligat evrakındaki şerh, adres ve teslim alan kişi bilgisi dikkatle incelenmelidir. Usulsüz tebligat iddiası varsa, öğrenme tarihi esas alınarak ayrı bir başvuru yapılır; bu iddia da süresinde ileri sürülmelidir. HMK'nın genel usul kuralları, İİK'da özel düzenleme bulunmayan hâllerde tamamlayıcı işlev görür.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; takibin türü, dayanak belge ve tarafların sıfatı sonucu değiştirebilir. Ödeme emri elinize ulaştığı gün süreyi başlatıp, itirazın hangi mercie yapılacağını teyit ettirmeniz önemlidir.