Dijital varlık üzerinden yürütülen dolandırıcılık dosyalarında soruşturma, klasik dolandırıcılıktan farklı bir teknik zemine oturur. Kripto dolandırıcılığı şikâyetlerinde savcılık sürecinin nasıl kurgulandığı, dosyanın kovuşturmaya taşınıp taşınmayacağını doğrudan etkiler. 5411, 5549, SPK'nın kripto varlık düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde hazırlanan bu rehber, süreci adım adım ele alır.
Şikâyet Dilekçesini Kuran Üç Sütun
Etkili bir şikâyet dilekçesi üç sütun üzerine oturur: para akışı, iletişim akışı ve vaat edilen edimin içeriği. Para akışında banka havaleleri, kart işlemleri ve platform yatırma kayıtları; iletişim akışında mesajlaşma uygulamaları, sosyal medya hesapları ve reklam bağlantıları; edim içeriğinde ise getiri vaatlerini gösteren ekran görüntüleri ve sözleşme metinleri yer alır. Bu üç sütun birbirine tarih üzerinden bağlandığında, soruşturmanın yönü netleşir.
Zincir Üstü ve Zincir Dışı Veri
Transfer işlemlerinin blok zincirindeki karşılığı kalıcıdır; buna karşılık cüzdanı kullanan kişiye ulaşmak için platform kayıtlarına ihtiyaç duyulur. Bu nedenle şikâyette hem işlem karma değerleri ve cüzdan adresleri hem de kullanılan platformun kimlik doğrulama kayıtlarının talep edilmesi istenmelidir. Yurt dışı merkezli platformlarda bilgi temini adli iş birliği gerektirebileceğinden, talebin erken yapılması süreç yönetimi bakımından önem taşır.
Malvarlığı Tedbirleri ve Aciliyet
Soruşturma aşamasında el koyma ve hesaplara ilişkin tedbir kararları, tahsil edilebilirlik açısından belirleyicidir. Şikâyet dilekçesinde bu tedbirlerin gerekçesi somutlaştırılmalı; paranın hangi hesaplar üzerinden hangi hızla dağıtıldığı gösterilmelidir. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanması iddiası gündeme geliyorsa, 5549 kapsamındaki bildirim yükümlülükleri ve TCK 282 bakımından değerlendirme ayrıca yapılır.
Kovuşturmaya Yer Olmadığı Kararı ve İtiraz
Şüphelinin tespit edilememesi ya da delil yetersizliği gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilebilir. Bu karara karşı, tebliğden itibaren işleyen süre içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir. İtiraz dilekçesinde soyut şikâyetin tekrarı değil, toplanmayan delilin ne olduğu ve hangi kurumdan istenmesi gerektiği tek tek gösterilmelidir; itirazı sonuç veren nokta genellikle budur.
Hukuk Davasıyla Eşgüdüm
Ceza soruşturması, zararın tazmini için tek başına yeterli değildir. Kayıp tutarının iadesi bakımından ayrı bir hukuk davası ya da icra takibi gündeme gelir. İki sürecin birlikte yürütülmesi hâlinde, ceza dosyasındaki bilirkişi incelemesi ve müzekkere cevapları hukuk dosyası için de kaynak oluşturur. Zamanaşımı hesabı iki süreçte farklı işlediğinden, takvim ayrı ayrı tutulmalıdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. İşlem hacmi, kullanılan platform ve tarafların bulunduğu ülke izlenecek yolu değiştirebileceğinden, dosyanız için ayrıca profesyonel değerlendirme almanız yerinde olur.