Hesabına bloke konulduğunu fark eden kişinin ilk refleksi bankayı aramak olur; oysa bankanın işlemi durdurma yetkisi yoktur. İİK ve HMK çerçevesinde e-haciz uygulamasına karşı yapılacak başvurunun türü, mercii ve süresi birbirinden farklıdır. Bu üçünü karıştırmak, klasik bir usule aykırı işlem örneğidir ve çoğu zaman blokenin gereksiz yere uzun sürmesine yol açar.
Önce Kaynağı Tespit Et
Blokenin kaynağı bir icra dairesi olabileceği gibi kamu alacağına ilişkin idari bir işlem de olabilir; 6183 sayılı düzenleme kapsamındaki tahsilat ile ilamsız takipten doğan haciz farklı yollarla değerlendirilir. Bu nedenle ilk iş dosya numarasını, alacaklıyı, takibin dayanağını ve ödeme emrinin tebliğ tarihini öğrenmektir. Bu bilgiler olmadan yazılan dilekçe, hangi işleme yöneldiği anlaşılmadığı için sonuçsuz kalır.
İtiraz ile Şikâyetin Ayrımı
Borcun kendisine, miktarına ya da imzaya yönelik karşı çıkış itirazdır ve süresi ödeme emrinin tebliğinden itibaren işler. Buna karşılık haczin uygulanma biçimindeki hukuka aykırılık, örneğin haczedilemeyecek bir alacağa el konulması, şikâyet konusudur ve icra mahkemesine yöneltilir. Tebligatın usulsüz olduğu iddiası ise ayrı bir başlıktır ve öğrenme tarihinin ispatını gerektirir. Yanlış başlık seçildiğinde dosya esasa girilmeden reddedilir.
Haczedilemezlik İddiasını Belgelemek
Maaşın belirli bir kısmı, emekli aylığı, nafaka alacağı ve sosyal yardım niteliğindeki bazı ödemeler bakımından koruma sağlayan kurallar vardır. Ancak bu koruma çoğu zaman kendiliğinden uygulanmaz; hesabın niteliğinin belgelenmesi ve talebin süresinde iletilmesi gerekir. Maaş hesabına yatan tutarın kaynağını gösteren banka yazısı, bordro ve kurum belgeleri dosyaya sunulmalıdır. Aynı hesapta farklı kaynaklardan gelen paraların karışması, iddianın ispatını zorlaştırır.
Uygulama Sırası
- Bankadan blokenin dayanağı olan dosya bilgisini yazılı olarak iste
- İcra dosyasını inceleyerek tebligat parçasını ve takip dayanağını kontrol et
- Başvurunun türünü belirle: itiraz, şikâyet veya usulsüz tebligat
- Süreyi tebliğ veya öğrenme tarihinden hesapla ve takvime bağla
- Gerekiyorsa takibin durdurulması ya da haczin kaldırılması talebini ayrıca yaz
Alacaklı Tarafı İçin Not
Aşırı ve orantısız haciz uygulaması, sonradan kaldırma ve tazminat tartışması doğurabilir. Bu nedenle hedeflenen alacak tutarıyla bloke edilen tutarın uyumu izlenmelidir.
Bu rehber genel bilgilendirme içindir; takibin türü ve tebligat tarihleri sonucu belirler. Hesabınıza bloke konulduysa süre işlediğinden, dosyanızı vakit kaybetmeden incelettirmeniz uygun olur.