Konkordato talebinin en somut ve en hızlı hissedilen sonucu, borçlunun banka hesapları üzerindeki elektronik hacizlerin akıbetidir. Mühlet kararı verilmesine rağmen blokelerin kalkmaması ya da yeni e-haciz uygulanması, uygulamada sık karşılaşılan bir sorundur. Bu rehber, İİK ve HMK çerçevesinde mühletin takiplere etkisini ve blokelerin kaldırılmasında izlenecek usulü ele alır.
Geçici Mühlet Kesin Mühletle Aynı Sonuçları Doğurur mu
Konkordato talebi üzerine önce geçici mühlet verilir, koşullar oluşursa kesin mühlete geçilir. Kanun, geçici mühletin kesin mühletin sonuçlarını doğuracağını düzenlemiştir; yani takiplere ilişkin koruma geçici mühlet aşamasında başlar. Bu ayrımın bilinmesi önemlidir, çünkü uygulamada geçici mühlet kararı ibraz edildiğinde bazı kurumlar işlemi kesin mühlet beklentisiyle askıya alabilmektedir. Karar örneğinin, hangi tarihte hangi kapsamda verildiğini gösterecek biçimde sunulması gerekir.
Hangi Takipler Durur, Hangileri Devam Eder
- Mühlet içinde kural olarak borçluya karşı yeni takip yapılamaz, başlamış takipler durur.
- Kanunda belirtilen istisnai alacak türleri bakımından farklı düzenleme bulunur; bu ayrım dosya bazında kontrol edilmelidir.
- Rehinli alacaklılar bakımından takibin başlatılması ile muhafaza ve satış işlemleri farklı sonuçlara tabidir.
- Mühlet, borçlunun tasarruf yetkisini komiser denetimine bağlar; bazı işlemler mahkeme izni gerektirir.
E-Haczin Fiilen Kaldırılması İçin Yapılacaklar
Mühlet kararı tek başına sistemdeki blokeyi otomatik olarak kaldırmayabilir. İzlenecek yol, kararın ilgili icra dairelerine ve bankalara usulüne uygun biçimde bildirilmesi, ardından her dosya bakımından haczin kaldırılmasına ilişkin talep yazılmasıdır. Burada en sık yapılan hata, tek bir genel yazıyla tüm blokelerin çözüleceğinin varsayılmasıdır. Hesaplar üzerindeki her bloke ayrı bir icra dosyasından kaynaklanır ve her biri ayrı takip edilmelidir. Talebe rağmen işlem yapılmazsa, icra memurunun işlemine karşı şikâyet yoluna gidilir.
Süreye Tabi Şikâyet ve Süresiz Şikâyet Ayrımı
İcra memurunun işlemine karşı şikâyet kural olarak öğrenmeden itibaren işleyen bir süreye tabidir. Ancak bir hakkın süresiz olarak yerine getirilmemesi ya da kamu düzenine aykırılık hâllerinde şikâyetin süreye bağlı olmadığı kabul edilir. Mühlete rağmen sürdürülen muhafaza işlemleri bakımından bu ayrım pratik önem taşır. Yine de tereddüde düşmemek adına, öğrenme tarihi belgelendirilerek şikâyetin gecikmeden yapılması güvenli yoldur.
Mühlet Sürerken İşletmenin Ayakta Tutulması
- Ödeme trafiği mühlet kapsamı dışındaki zorunlu giderlere göre yeniden planlanır.
- Komiserle iletişim yazılı hâle getirilir, izin gerektiren işlemler önceden bildirilir.
- Mühlet sonrası sunulacak projenin dayanağı olan mali veriler eş zamanlı hazırlanır.
- Alacaklılarla yapılan görüşmelerin tutanağı dosyaya konur.
- Mühletin kaldırılması riskini doğurabilecek işlemlerden kaçınılır.
Konkordato sürecinde en büyük zarar, çoğunlukla hukuken durmuş olması gereken bir işlemin fiilen sürmesinden doğar. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; alacak türü ve mühletin aşaması sonucu değiştirebileceğinden, karar elde edilir edilmez hukuki destekle bir işlem planı çıkarılması önerilir.