Konkordato, borçlunun mali durumunu eksiksiz ve doğrulanabilir biçimde ortaya koyması şartıyla işleyen bir kurumdur. İİK ve HMK çerçevesinde yürüyen süreçte mahkemeye sunulan malvarlığı tablosu, yalnızca bir ek belge değil; talebin ciddiyetini gösteren temel dayanaktır. Beyanın eksik veya tutarsız olması, mühlet talebinin daha ilk aşamada reddine yol açabilir.
Beyanın Kapsamı: Neyin Yazılacağından Çok Neyin Atlandığı
Uygulamada sorun genellikle kasıtlı gizlemeden değil, sistematik olmayan derlemeden doğar. Aşağıdaki kalemler ayrı başlıklarla listelenmelidir:
- Taşınmazlar ve üzerlerindeki takyidatlar.
- Araç, makine ve demirbaşlar ile bunların rehin durumu.
- Banka hesapları, çek-senet portföyü ve verilen teminatlar.
- Ortaklık payları, iştirakler ve grup şirketlerinden alacaklar.
- Devam eden dava ve icra dosyaları; şarta bağlı yükümlülükler.
Alacaklı Listesinin Yanlış Kurulması
Malvarlığı kadar önemli olan ikinci tablo alacaklı listesidir. Rehinli, imtiyazlı ve adi alacaklıların ayrıştırılmadığı bir liste, projenin gerçekçiliğini baştan tartışmalı hâle getirir. Aynı şekilde ilişkili taraf alacaklarının işaretlenmemesi, komiser incelemesinde tutarsızlık olarak değerlendirilebilir.
Mühlet Süresince Beyanın Canlı Tutulması
Geçici ve kesin mühlet dönemlerinde borçlunun mali durumu dondurulmuş değildir. Bu dönemde yapılan tahsilatlar, yeni doğan borçlar ve komiserin izniyle gerçekleştirilen işlemler beyanla uyumlu biçimde güncellenmelidir. Başlangıçta sunulan tabloyla dönem sonu raporu arasındaki açıklanamayan fark, sürecin en kırılgan noktasıdır.
Usule Aykırı İşlem Nasıl Doğar
- Beyanın, kanunun aradığı belgeler tamamlanmadan verilmesi ve eksikliğin sonradan giderilememesi.
- Komiserin izne tabi tuttuğu bir tasarrufun izinsiz yapılması.
- Alacaklılara yapılan bildirim ve ilanlarda usulün atlanması.
- Ara kararlarla verilen sürelerin takip edilmeyip son güne bırakılması.
İcra Takibi Tarafındaki Karşılığı
Bireysel takiplerde borçluya ödeme emriyle birlikte gelen mal beyanı yükümlülüğü de aynı disiplinle ele alınmalıdır. Gerçeğe aykırı ya da hiç yapılmamış beyan, İİK kapsamında yaptırıma bağlanmıştır; buna karşılık usulüne uygun ve zamanında yapılan bir beyan, borçlunun sonraki savunmalarının da güvenilirliğini artırır.
Yukarıdaki değerlendirmeler genel niteliktedir. Şirketin faaliyet alanı, alacaklı yapısı ve teminat kompozisyonu tabloları tümüyle farklılaştırabilir; bu nedenle başvuru dosyanızı sunmadan önce mali müşavir ve avukatın birlikte çalıştığı bir hazırlık yapılması yerinde olur.