Hesabın aniden kullanılamaz hale gelmesi, çoğu kişi için sürecin neresinde olunduğunu bilmeden geçirilen günlerle başlar. Oysa 5411 ve 5549 sayılı kanunlar ile TCK 282 çerçevesinde işleyen bu alanda, ilk yapılması gereken şey itiraz yazmak değil, kısıtlamanın kaynağını doğru tespit etmektir. Yanlış merciye yazılan bir dilekçe, hem zaman kaybettirir hem de dosyada gereksiz bir beyan bırakır.
Bloke mi, Adli El Koyma mı
Uygulamada birbirine karıştırılan üç durum vardır: bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı işlem kısıtı, idari nitelikte bir tedbir ve savcılık talebiyle hâkimlik tarafından verilen el koyma kararı. Bunların itiraz yolu, muhatabı ve süresi aynı değildir. Bu nedenle ilk adım, bankadan kısıtlamanın dayanağının yazılı olarak sorulmasıdır. Şubede sözlü verilen bilgi, sonradan dosyada kullanılamaz.
Bankayla Yazışmanın Usulü
- Talep yazılı ve kayıtlı kanaldan yapılmalı, tarih ve referans numarası saklanmalıdır.
- Hangi hesabın, hangi tarihten itibaren, hangi tutar bakımından kısıtlandığı ayrı ayrı sorulmalıdır.
- Bankanın yanıtı, sonraki başvurunun eki olarak kullanılacağından dosyada saklanmalıdır.
- Yanıt verilmemesi de bir olgudur; bu durum başvuru metninde tarih belirtilerek açıkça yazılmalıdır.
İtirazın Muhatabı ve Takvim
Kısıtlama bir hâkimlik kararına dayanıyorsa, itiraz o karara karşı ve kanunda öngörülen süre içinde yapılır; sürenin başlangıcı kararın öğrenildiği veya tebliğ edildiği andır. Bu nedenle tebligat evrakının zarfı dahil saklanması önemlidir. İdari nitelikte bir işlem söz konusuysa yol farklıdır ve idari başvuru ile idari yargı takvimi devreye girer. İki yolu birbirine karıştırmak, en sık görülen usul hatasıdır.
Kaynak Belgesi Dosyası Hazırlamak
İtirazın gücü, paranın meşru kaynağını gösteren belgelerin bütünlüğünden gelir. Maaş bordroları, satış sözleşmeleri, tapu ve araç devir belgeleri, ticari faturalar, kredi kullandırım evrakı ve varsa kripto varlık hizmet sağlayıcısından alınan işlem dökümleri tarih sırasına göre dizilmelidir. Her belge için tek satırlık bir açıklama eklenmesi, incelemeyi hızlandırır. Kaynağı açıklanamayan tek bir hareket, dosyanın tamamına gölge düşürebilir.
Sonraki Aşamayı Baştan Kurgulamak
- Kısıtlamanın dayanağını yazılı olarak belgeleyin.
- İtiraz süresini ve muhatabını dayanağa göre belirleyin.
- Kaynak belgelerini kronolojik dosya hâline getirin.
- İtirazın reddi ihtimaline karşı ikinci başvuru ve tazminat yolunu önceden değerlendirin.
Burada anlatılanlar genel çerçeveyi gösterir; her dosyanın işlem geçmişi ve karar içeriği farklıdır. Hesap hareketleriniz ve elinizdeki kararın metni görülmeden yapılacak değerlendirme eksik kalacağından, süreci hukuki destekle yürütmeniz yerinde olur.