Hesap hareketlerinin durdurulduğunu öğrenen kişi için en zor kısım, çoğu zaman sürecin neden başladığını anlamaktır. Bu tür dosyalarda savunmanın merkezinde tek bir soru vardır: paranın kaynağı ve izlediği yol nedir? Aşağıda bu sorunun nasıl belgelendirileceği ve başvuruların hangi sırayla yapılacağı ele alınmaktadır.
Önce Tedbirin Niteliğini Belirleyin
Uygulamada "bloke" tek bir işlemi ifade etmez. Bankanın kendi risk değerlendirmesiyle uyguladığı geçici kısıtlama, 5549 sayılı Kanun kapsamındaki askıya alma ve bir soruşturma kapsamında verilen elkoyma kararı birbirinden farklıdır. Her birinin süresi, itiraz mercii ve kaldırılma yolu ayrıdır. Bu nedenle ilk adım, bankadan ya da dosyadan işlemin dayanağını öğrenmektir; dayanak bilinmeden yapılan başvurular çoğunlukla ilgisiz mercie gider.
Paranın Yolculuğunu Belgeyle Kurmak
- Söz konusu tutarın hesaba giriş tarihi ve gönderen bilgisi tespit edilir.
- Bu tutarın kaynağı belgelendirilir: satış sözleşmesi, tapu devri, maaş bordrosu, şirket kâr dağıtımı, kredi kullanımı ya da yurt dışı transfer belgesi.
- Kaynak ile tutar arasındaki sayısal uyum gösterilir; parça parça gelen ödemeler ayrı ayrı eşleştirilir.
- Aracı hesaplar varsa, her adımın ticari veya ailevi bir gerekçesi ortaya konur.
- Kripto varlık hareketleri söz konusuysa, platform işlem geçmişi ve cüzdan kayıtları tarih sırasıyla sunulur.
Anlatı ile Belgenin Uyumu
Bu dosyalarda savunmayı zayıflatan en yaygın durum, sözlü açıklama ile belgelerin birbirini tutmamasıdır. Örneğin borç verme iddiası öne sürülürken bunu destekleyen bir yazılı kayıt bulunmaması ya da ticari faaliyet beyanının fatura ve muhasebe kayıtlarıyla örtüşmemesi, dosyanın seyrini değiştirir. Bu nedenle savunma metni yazılmadan önce belgeler toplanmalı, anlatım belgelerin gösterdiği tabloya göre kurulmalıdır.
İyi Niyetli Üçüncü Kişinin Durumu
- Ticari bir ilişki nedeniyle ödeme alan kişi, mal veya hizmetin gerçekten sunulduğunu göstermelidir.
- Teslim tutanakları, sevk irsaliyeleri, yazışmalar ve fatura zinciri bu amaçla kullanılır.
- Karşı tarafla ilk kez çalışılıyorsa, ilişkinin nasıl kurulduğu anlatılmalıdır.
- Ödemenin piyasa koşullarına uygunluğu, işlemin olağanlığını destekleyen bir unsurdur.
Kaldırma Talebinin Kurgusu
Tedbirin kaldırılmasına yönelik talep, genel ifadelerle değil belirli tutar ve belirli hesap üzerinden kurulmalıdır. Tedbirin tümünün kaldırılması istenemiyorsa, kısmi çözüm talep edilebilir: zorunlu giderler, maaş ödemeleri veya işletmenin sürdürülmesi için gereken hareketler ayrı başlık altında değerlendirilebilir. Talebin reddi halinde itiraz yolu ve süresi tebliğ anında not edilmelidir. TCK'nın aklama suçuna ilişkin 282. maddesi kapsamında yürüyen bir soruşturma varsa, mali dosya ile ceza dosyasının birbirini beslediği unutulmamalıdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Mali tedbir dosyalarında sonuç, işlemin dayanağına ve sunulan belgelerin bütünlüğüne göre değişir; süreci gecikmeden bir hukukçuyla birlikte yürütmeniz önem taşır.