İnternet üzerinden sunulan yatırım platformlarında yaşanan kayıplarda mağdurun ilk refleksi genellikle platformla yazışmak olur. Oysa gerçekte izlenmesi gereken yol, paranın çıktığı andan itibaren bıraktığı izi kayda geçirmektir. 5411 ve 5549 sayılı Kanunların çizdiği çerçevede bankalar ve ödeme kuruluşları kayıt tutmakla yükümlüdür; bu kayıtlara zamanında ulaşmak, sonraki her adımın dayanağını oluşturur.
İlk 48 saatte yapılması gerekenler
- Tüm transferlerin dekontlarının indirilmesi ve alıcı hesap bilgilerinin listelenmesi
- Platformla yapılan yazışmaların, ekran görüntülerinin ve arayan numaraların kaydı
- Kart ile yapılan ödemelerde bankaya derhâl yazılı itiraz bildirimi
- Kripto varlık transferlerinde cüzdan adresleri ve işlem kimliklerinin saklanması
Transferler farklı bankalar üzerinden yapılmışsa her biri için ayrı bildirim gerekir; tek bankaya yapılan başvuru diğer hareketleri kapsamaz.
Bankaya itirazın doğru kurulması
İtiraz dilekçesinde işlem tarihi, tutarı, alıcı hesabı ve itiraz gerekçesi açıkça yer almalıdır. Genel ifadelerle yazılan bildirimler çoğunlukla standart yanıtla kapatılır. İtirazın alındığına dair kayıt numarası mutlaka istenmeli; telefonla yapılan görüşmelerin tarih ve saatleri not edilmelidir. Bankanın verdiği olumsuz yanıt da bir belgedir ve sonraki aşamada dosyaya girer.
Adli süreçle idari sürecin ayrılması
Şikâyet yoluyla başlatılan soruşturma ile paranın iadesine yönelik hukuk süreci farklı hatlardır. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanmasına ilişkin TCK 282 kapsamındaki değerlendirme soruşturma makamına aittir; buna karşılık ödediğiniz tutarın iadesi kural olarak ayrıca talep edilmelidir. Hesaplara ilişkin koruma tedbirlerinin gecikmesi, paranın zincirleme olarak başka hesaplara dağıtılmasına yol açtığından, şikâyetin geciktirilmemesi önemlidir.
Platformun yetkili olup olmadığını sorgulamak
Yatırım hizmeti sunan kuruluşların yetkilendirilmesi ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler SPK tarafından yürütülmektedir. Muhatabın yetkili listelerde bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi hem talebin niteliğini hem de başvurulacak mercii değiştirir. Yetkisiz faaliyet iddiası, dosyanın çerçevesini genişleten bir olgudur.
Kısmi geri ödeme önerisi geldiğinde
Süreç ilerledikçe karşı taraftan kısmi iade önerisi gelebilir. Böyle bir öneri değerlendirilirken, ödemenin hangi işlemleri kapsadığı, şikâyetten vazgeçme şartı içerip içermediği ve kalan tutarlar bakımından hakların saklı tutulup tutulmadığı tek tek incelenmelidir. Acele imzalanan bir mutabakat, daha büyük bir talebin önünü kapatabilir.
Yukarıdakiler genel bilgilendirme amacıyla derlenmiştir. İşlem yapısı ve muhatabın niteliği tabloyu değiştirebileceğinden, dekont ve yazışmalarınızla birlikte hukuki değerlendirme almanız önerilir.