Yüksek getiri vaadiyle toplanan paralarda mağduriyet, çoğu zaman iki ayrı cephede aynı anda yaşanır: bir yandan yatırılan tutarın geri alınması, öte yandan hesabına para geçtiği için bloke konulan kişinin bu tedbiri kaldırma çabası. Bu rehber, hesap blokesi ekseninde itiraz yolunu ve para izinin nasıl korunacağını ele alır.
Blokenin Kaynağını Tespit Etmek
Her bloke aynı hukuki kaynağa dayanmaz. Bir hesap, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde bankanın kendi işlemiyle kısıtlanmış olabileceği gibi, 5549 sayılı Kanun kapsamındaki şüpheli işlem bildirimi sonrası ya da savcılık talimatıyla da kısıtlanmış olabilir. İtirazın hangi mercie yapılacağı doğrudan bu kaynağa bağlıdır; bankaya yapılan bir yazışma, savcılık kaynaklı tedbiri kaldırmaz. Bu nedenle ilk iş, bankadan işlemin dayanağının yazılı olarak sorulmasıdır.
El Koyma Kararına İtiraz
Ceza soruşturması kapsamında banka hesaplarındaki varlıklara el konulması hâlinde, karara karşı sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. İtiraz dilekçesinde, hesaba giren tutarın hangi hukuki ilişkiye dayandığı, ticari faaliyetin sürekliliği ve kişinin isnat edilen fiille bağlantısının bulunmadığı somut belgelerle ortaya konmalıdır. Aklama isnadına ilişkin değerlendirmede Türk Ceza Kanunu'nun 282. maddesindeki suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama düzenlemesi ile öncül suç ilişkisi ayrı ayrı tartışılır.
Para İzini Belgelemek
- Havale ve EFT dekontları, açıklama alanları da görünecek şekilde temin edilir.
- Platformun panelindeki bakiye ekranları ve yazışmalar kayıt altına alınır.
- Kripto varlık transferlerinde işlem kimlikleri ve cüzdan adresleri listelenir.
- Karşı tarafın hesap bilgileri, dosyada tek bir zaman çizelgesinde birleştirilir.
Tebligat Gecikmesi ve Kaçırılan İtiraz Süresi
Bloke ve el koyma dosyalarında en sık görülen hak kaybı, kararın adrese tebliğ edilmiş sayılması ancak kişinin durumu ancak kartını kullanamadığında fark etmesidir. İtiraz süresi tebliğle işlemeye başladığından, öğrenme tarihinin belgelenmesi ve bankadan alınacak yazının dosyaya konulması önem taşır. Şirket hesapları bakımından elektronik tebligat adresinin düzenli izlenmemesi de aynı sonucu doğurur.
Mağdur Tarafında Paralel Yürütülecek Adımlar
Parasını kaptıran taraf açısından şikâyetin gecikmesi, paranın zincirleme hesaplar üzerinden dağılmasına yol açar. Bu nedenle şikâyetle birlikte, transferin yapıldığı hesaplara yönelik koruma tedbiri talebi de dilekçede açıkça yazılmalıdır. Sermaye piyasası ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler kapsamında yetkisiz faaliyet iddiası varsa, bu husus ayrıca belirtilmelidir.
Aktarılanlar genel bilgilendirmedir. Blokenin dayanağı ve dosyanın aşaması izlenecek yolu tümüyle değiştirebileceğinden, belgelerinizle birlikte hukuki destek almanız gerekir.