Kira artışı tartışmaları çoğu zaman küçük bir görüş ayrılığı olarak başlar, ancak kısa sürede tahliye riski doğuran bir icra dosyasına dönüşebilir. TBK, TMK ve kat mülkiyeti düzenlemeleri ekseninde bu rehber, artış iddiasının nasıl belgeleneceğini ve icra yoluyla tahliye sürecinde ispatın yönünün nasıl değiştiğini anlatıyor.
Artışın Dayanağı Sözleşmede Aranır
Artış tartışmasında ilk bakılacak yer sözleşmedeki artış hükmüdür. Hükmün varlığı, kapsamı ve hangi döneme uygulanacağı netleştirilmeden yapılan hesaplamalar sonradan geçersiz kalabilir. Sözleşmede hüküm yoksa veya taraflar anlaşamıyorsa, artışın belirlenmesi ayrı bir yargısal değerlendirme konusudur.
- İmzalı kira sözleşmesi ve varsa yenileme yazıları
- Artış talebini içeren ihtar ve tebliğ kaydı
- Son on iki aya ait ödeme dekontları ve açıklamaları
- Ödemelerin kime, hangi hesaba yapıldığına dair banka kayıtları
Ödeme Kaydı Kiracının En Güçlü Savunmasıdır
Kiracı tarafında dosyayı ayakta tutan tek şey çoğu zaman düzenli ödeme kaydıdır. Elden yapılan ödemeler, makbuz alınmadığında yıllar sonra ispatlanamaz hale gelir. Ödemelerin banka üzerinden ve hangi aya ait olduğu açıklamasıyla yapılması, artış uyuşmazlığından tahliye tehdidini büyük ölçüde ayırır.
İcra Yoluyla Tahliyede Denge Değişir
Kira alacağı için başlatılan takipte ödeme emri tebliğ edildiğinde, kiracıya hem itiraz hem de ödeme için süre tanınır. Bu sürenin kaçırılması, sadece borcun kesinleşmesi değil tahliye talebinin gündeme gelmesi anlamına gelir. Bu nedenle tebliğ tarihi ile birlikte iki ayrı takvim tutulmalıdır: itiraz takvimi ve ödeme takvimi.
- Takibe konu miktarın hangi aylara ve hangi artış oranına dayandığını kalem kalem çıkarın.
- Kabul edilen kısım ile itiraz edilen kısmı ayırın; belirsiz itiraz savunmayı zayıflatır.
- Yapılmış ödemeleri takip tarihine göre eşleştirin ve mahsup tablosu hazırlayın.
- Kiralananın durumuna ilişkin karşı talepleriniz varsa bunları ayrı bir dosyada tutun.
Anlaşma Protokolü Yazılı Olmalı
Taraflar çoğu kez sürecin ortasında yeni bir rakamda anlaşır. Bu anlaşmanın yazılı yapılmaması, en sık karşılaşılan hatalardan biridir. Protokolde yeni kira bedeli, uygulanacağı ilk ay, birikmiş farkın nasıl kapatılacağı, takibin ve haczin akıbeti ile masrafların kimde kalacağı açıkça yazılmalıdır.
Kiraya veren açısından ise protokolün, ileride yeniden artış talep etme imkânını ortadan kaldırıp kaldırmadığı dikkatle kurulmalıdır.
Bilgilendirme
Kira ilişkisinde sonuç, sözleşme tarihine, taşınmazın niteliğine ve tarafların sıfatına göre değişebilir. Bu yazı genel bir yol haritasıdır. Elinize ihtarname veya ödeme emri ulaştıysa, süre işlemeye başladığından hızlıca hukuki görüş almanız önerilir.