Banka hesabına düşen bir bloke bildirimi, çoğu borçlunun icra dosyasından ilk haberdar oluş biçimidir. Bu aşamada verilen tepkinin hukuki niteliği önemlidir: itiraz, şikâyet ve dava birbirinin yerine geçmez ve her birinin takvimi farklıdır. Bu rehber, İİK ve HMK ekseninde elektronik haciz uygulamalarında hak kaybını önlemeye odaklanır.
E-Hacizde Neye İtiraz Ediliyor
Tartışma bazen borcun kendisine, bazen de haczin uygulanma biçimine yöneliktir. Borcun varlığına karşı çıkılıyorsa ödeme emrine itiraz yolu; haczin usulüne, kapsamına veya haczedilemez bir değere uzanmış olmasına karşı çıkılıyorsa icra mahkemesine şikâyet yolu işletilir. Kambiyo senetlerine mahsus takiplerde itiraz süresi genel haciz yoluna göre daha kısa olduğundan, takibin türü ilk anda belirlenmelidir.
Şikâyet Yolunu Zayıflatan Eksikler
- Tebligatın usulsüz yapıldığı iddiasının öğrenme tarihiyle desteklenmemesi
- Hesaba yatan tutarın kaynağının belge ile gösterilmemesi
- Emekli aylığı veya asgari ücret niteliğindeki alacağın ayrıştırılmaması
- Aynı borç için birden çok dosyadan haciz konulduğunun fark edilmemesi
- Bloke kaldırılınca sürecin bittiği varsayılarak dosyanın takipsiz bırakılması
Banka ve Kurum Kayıtlarının Toplanması
- Haczin hangi dosyadan ve hangi tarihte konulduğu dosya örneğinden tespit edilir.
- İlgili hesap için, blokenin konulduğu tarihi kapsayan hesap dökümü alınır.
- Ücret veya aylık ödemesi yapan kurumdan yazı temin edilir.
- Tebligat parçaları ve mernis kayıtları karşılaştırılır.
- Şikâyet dilekçesine, öğrenme tarihini gösteren belge eklenir.
Haczedilmezlik İddiasının Belgelendirilmesi
Bazı alacak ve mallar üzerinde haciz kurulamaz; ücretin belirli bir kısmının haczi ise sınırlıdır. Uygulamada bu iddia çoğu kez doğru olmakla birlikte, hesaba giren paranın kaynağının karışması nedeniyle ispatlanamaz. Maaşın yattığı hesabın yalnızca bu amaçla kullanılması ve dökümün düzenli saklanması, sonradan yapılacak şikâyetin başarısını doğrudan etkiler. Kamu düzenine ilişkin hâller dışında şikâyet süresi kısadır ve öğrenme tarihinden itibaren işler.
Uygulama Notu
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Dosyanızdaki takip türü, tebligat geçmişi ve haczin konusu farklı bir yol gerektirebileceğinden, adımların bir hukukçuyla birlikte planlanması yerinde olur.