Bir hesabın aniden kullanılamaz hale gelmesi, çoğu zaman kişinin hangi mekanizmayla karşı karşıya olduğunu bilmeden hareket etmesine yol açar. 5411 sayılı Kanun bankacılık ilişkisinin, 5549 sayılı Kanun suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesine ilişkin yükümlülüklerin, TCK 282 ise aklama suçunun çerçevesini çizer; kripto varlık hizmet sağlayıcıları bakımından SPK düzenlemeleri ayrıca devreye girer. Bu rehber, itiraz yolunu seçmeden önce yapılması gereken tespitleri ele alır.
Kısıtlamanın Kaynağını Ayırt Etmek
Uygulamada birbirine karıştırılan üç ayrı durum vardır: bankanın kendi risk politikası çerçevesinde uyguladığı işlem kısıtı, yükümlülük mevzuatı kapsamında işlemin askıya alınması ve soruşturma kapsamında verilen adli el koyma kararı. Bu üçünün itiraz mercii, süresi ve gerektirdiği belge farklıdır. Kaynağı belirlemeden yapılan başvuru, hem zaman kaybettirir hem de dosyada gereksiz beyanlar bırakır.
Para İzini Kendi Elinizle Kurmak
- Kısıtlamaya konu tutarın hesaba giriş kaynağı, dekont ve sözleşmelerle belgelenir
- Ticari faaliyetten geliyorsa fatura, sipariş ve sevk belgeleri zincir halinde dizilir
- Varlık satışından geliyorsa satış sözleşmesi ve resmi kayıt örnekleri eklenir
- Kripto işlemlerinde platform işlem geçmişi ve cüzdan hareketleri dışa aktarılır
- Üçüncü kişiden gelen transferlerde gönderenle ilişkinin dayanağı açıklanır
Merci ve Süre Kontrol Listesi
- Hesap hareketleri ve kısıtlamaya ilişkin banka bildirimi yazılı olarak talep edilir.
- Adli bir karar varsa dosya numarası ve kararın kapsamı öğrenilir.
- El koyma söz konusuysa itirazın hangi mercie yapılacağı ve süresi tespit edilir.
- Beyanlar öncesinde belge dosyası tamamlanır, sonradan belge sunma ihtiyacı azaltılır.
- Talep, kısıtlamanın tümüyle kaldırılması ve kısmen sınırlandırılması seçenekleriyle kurgulanır.
Aklama İsnadında Savunmanın Ekseni
TCK 282 kapsamındaki isnat, öncül bir suçtan elde edilen değerin kaynağını gizlemeye yönelik bir hareketi gerektirir. Bu nedenle savunmanın merkezinde çoğu zaman iki soru bulunur: değerin kaynağı meşru bir faaliyete dayanıyor mu ve yapılan işlemin ticari hayatın olağan akışı içinde bir açıklaması var mı. Bu iki soruya belgeyle cevap verilmediğinde, tek başına iyi niyet beyanı sonuç doğurmaz.
Kripto İşlemlerinde Ek Kanıt Katmanı
Platform kayıtlarına ek olarak zincir üzerindeki hareketlerin de dosyaya sunulması, işlemin bütünlüğünü göstermeyi kolaylaştırır. Platformun kayıtlarını sınırlı süreyle tuttuğu ihtimali göz önünde bulundurularak, bu veriler kısıtlamanın ilk günlerinde talep edilmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır ve somut bir dosyanın değerlendirmesi yerine geçmez. Hesabınıza ilişkin bir kısıtlamayla karşılaştığınızda, beyanda bulunmadan önce bir avukatla görüşmeniz önerilir.