İlamsız takip, alacaklıya elinde ilam olmadan takip başlatma imkânı verir; buna karşılık borçluya da takibi kısa sürede durdurma hakkı tanır. E-haczin hızla uygulandığı dosyalarda tarafların hata payı küçüktür. İİK ve HMK çerçevesinde bu rehber, ödeme emri sonrası ilk hafta ile e-haczin sınırlarına odaklanır.
Ödeme Emrinden Sonraki İlk Hafta
Ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edilmezse takip kesinleşir ve haciz aşamasına geçilir. İtiraz, icra dairesine yapılır ve borca, imzaya veya yetkiye yönelik olabilir. İmzaya itirazın ayrıca ve açıkça belirtilmesi gerekir; genel bir itiraz cümlesi bu sonucu doğurmayabilir. Tebligatın usulsüz olduğu düşünülüyorsa, süre işlememiş sayılabileceğinden ayrı bir başvuru yolu gündeme gelir.
E-Haczin Kapsamı ve Sınırları
Elektronik ortamda uygulanan hacizler banka hesapları başta olmak üzere hızlı sonuç verir; ancak her mal varlığı unsuru aynı ölçüde haczedilebilir değildir. Maaş ve ücret alacaklarında haczedilebilir oran sınırlıdır, nafaka alacakları bakımından ise farklı bir rejim uygulanır. Haczedilmezlik iddiası, öğrenildiği tarihten itibaren kısa süre içinde ileri sürülmelidir.
Borçlu Tarafın Kontrol Listesi
- Ödeme emri hangi tarihte, hangi adrese tebliğ edildi?
- İtiraz yedi günlük süre içinde ve doğru kaleme mi yapıldı?
- Bloke edilen hesapta haczedilemeyen nitelikte para var mı?
- Üçüncü kişiye ait mal haczedilmişse istihkak yolu değerlendirildi mi?
- İcra işleminin usulsüzlüğüne ilişkin şikâyet süresi hesaplandı mı?
Alacaklı Tarafın Takvimi
- İtiraz gelirse takip durur; itirazın kaldırılması için öngörülen süre işaretlenir.
- İtirazın iptali davası için tanınan bir yıllık süre takvime yazılır.
- Haciz talebi ve yenileme tarihleri düzenli olarak takip edilir.
- Satış talebi için öngörülen süre kaçırılmaz; aksi hâlde haciz düşebilir.
İki Taraf İçin Ortak Risk: Adres
Dosyaların önemli bir kısmında kayıp, iddiaların zayıflığından değil tebligatın izlenmemesinden doğar. Adres değişikliğinin bildirilmemesi, borçlu bakımından itiraz süresinin farkına varılmadan geçmesine; alacaklı bakımından ise işlemlerin geçersiz sayılmasına yol açabilir. Bu nedenle her iki taraf da dosyaya kayıtlı adres ve elektronik bildirim kanallarını düzenli denetlemelidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; takibin türü, tebliğ tarihi ve haczedilen mal varlığının niteliği sonucu değiştirebilir. Yedi günlük süre çok kısa olduğundan, ödeme emri elinize ulaştığı gün hukuki destek almanız önerilir.