Kripto varlık üzerinden gerçekleşen dolandırıcılıklarda kaybın telafisi, büyük ölçüde ilk günlerde atılan adımlara bağlıdır. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun, sermaye piyasası mevzuatındaki kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler ve TCK'nın aklama suçuna ilişkin 282. maddesi bu dosyalarda birlikte devreye girer. Aşağıdaki kontrol listesi, paranın izini kaybetmeden yürütülecek bir plan sunar.
Para Akışının İki Ayrı Bacağı
Tipik dosyada fon önce banka hesabından çıkar, ardından bir platform üzerinden kripto varlığa dönüşür ve zincir üzerinde birden çok cüzdana dağılır. Bu iki bacak farklı delil kaynaklarına dayanır: banka bacağı için dekont, EFT açıklaması ve alıcı hesap bilgisi; zincir bacağı için işlem kimliği, cüzdan adresi ve platform yazışmaları gerekir. İki bacağı birleştiren halka, genellikle platforma yapılan çekim talebi ve o talebe verilen yanıttır; bu yazışmalar silinmeden dışa aktarılmalıdır.
İlk 72 Saatte Yapılacaklar
- Bankaya yazılı bildirim yapılarak işlemin dolandırıcılık şüphesi taşıdığı kayda geçirilir.
- Savcılığa şikâyette bulunularak hesaplar ve cüzdanlar üzerinde koruma tedbiri talep edilir.
- Kullanılan platformun destek kayıtları, kimlik doğrulama adımları ve işlem geçmişi indirilip saklanır.
- Tanıtımın yapıldığı mecralar arşivlenir; sosyal medya hesapları kısa sürede kapatılabilir.
- Aynı yapıdan zarar gören başka kişiler varsa, dosyaların birleştirilmesi ihtimali için iletişim bilgileri derlenir.
İzleme Raporunu Anlamlı Kılmak
Zincir üzerinde yapılan izleme, tek başına failin kimliğini vermez; adresin bir hizmet sağlayıcıya ulaştığı noktada kimlik bilgisi talep edilebilir hâle gelir. Bu nedenle raporun amacı, fonun hangi platformda son bulduğunu göstermektir. Rapor hazırlanırken işlem zaman damgaları, tutarlar ve ara adresler kronolojik biçimde sıralanmalı; varsayım ile tespit birbirinden ayrı yazılmalıdır. Şüpheli işlem bildirimi mekanizmasının işletilmesi ise aklama boyutunun ayrıca değerlendirilmesini sağlar.
Süre ve Yetki Riskleri
- Şikâyete bağlı olmayan suçlarda dahi gecikme, fonun yurt dışına çıkması sonucunu doğurur.
- Yetkili savcılığın belirlenmesinde mağdurun yerleşim yeri ve fiilin işlendiği yer birlikte değerlendirilir.
- Ceza dosyası ile alacak talebine ilişkin hukuk davası farklı zamanaşımı çizgilerinde ilerler.
- Yabancı merkezli platformlara yönelik taleplerde adli yardımlaşma süreci uzun sürdüğünden erken başlatılmalıdır.
- Tedbir talepleri, dosyaya sunulan somut adres ve hesap bilgisiyle desteklenmediğinde reddedilebilir.
Kapanış
Kripto dosyalarında en pahalı hata, bekleyip platformdan iyi niyetli bir çözüm ummaktır; bu süre içinde fon dağılır. Buradaki açıklamalar genel çerçeve sunar; işlem kayıtlarınızın yapısı ve kullanılan platformun statüsü stratejiyi değiştirebileceğinden, dosyanız üzerinden hukuki destek alınması yerinde olur.