İlamsız takip, alacaklıya hızlı bir yol sunarken borçluya da çok kısa süreler yükler. İİK ve HMK ekseninde işleyen bu süreçte en sık yapılan hata, itiraz ile şikâyetin karıştırılması ve dilekçenin yanlış mercie verilmesidir. Maaş haczi söz konusu olduğunda bu karışıklık, her ay tekrarlanan bir kesintiye dönüşür.
Ödeme Emri Elinize Ulaştığında
İlamsız takipte ödeme emrine itiraz süresi tebliğden itibaren yedi gündür ve itiraz icra mahkemesine değil, takibin yapıldığı icra dairesine yapılır. İtiraz borca, faize, imzaya veya yetkiye yönelik olabilir; hangi kalemlere itiraz edildiği açıkça yazılmazsa itiraz edilmeyen kısım kesinleşir. Yetki itirazı, esasa ilişkin itirazla birlikte ve aynı dilekçede ileri sürülmelidir.
Şikâyet Yolu Farklıdır
Buna karşılık icra dairesinin işleminin kanuna aykırı olduğu ileri sürülüyorsa yol şikâyettir ve merci icra mahkemesidir. Haczedilemez bir gelirin haczedilmesi, kesinti oranının hatalı uygulanması ya da usulsüz tebligat gibi iddialar bu kapsamda değerlendirilir. Aynı iddianın icra dairesine dilekçeyle bildirilmesi çoğu zaman sonuç doğurmaz.
Maaş Haczinde Sınırlar
- Ücretin ancak belirli bir kısmı haczedilebilir; kanun, kesintinin dörtte birden az olamayacağını öngörür ve borçlunun ailesinin geçimi gözetilir.
- Nafaka alacakları bakımından bu sınırlama uygulanmaz.
- Emekli aylıkları kural olarak haczedilemez; muvafakat verilmiş olması hâlinde farklı sonuç doğabileceğinden dikkat edilmelidir.
- Birden çok haciz varsa sıra cetveli ve öncelik ilişkisi kontrol edilmelidir.
Usulsüz Tebligat İddiası
Ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edilmemesi, sürelerin hiç başlamadığı anlamına gelebilir. Bu iddia öğrenme tarihi belirtilerek icra mahkemesine taşınır. Tebliğ evrakındaki adres, teslim alan kişinin sıfatı ve şerhler tek tek incelenmelidir; şeklî bir eksiklik bile takibin durdurulmasına dayanak olabilir.
Borçlu ve Alacaklı İçin Kontrol Sırası
- Tebliğ tarihi ve yedi günlük sürenin son günü hesaplanır.
- İtiraz dilekçesinin hangi kalemleri kapsadığı netleştirilir.
- Maaş kesintisi başladıysa bordro üzerinden oran doğrulanır.
- Haczedilemezlik iddiası varsa şikâyet süresine dikkat edilerek icra mahkemesine başvurulur.
- İtirazın iptali veya kaldırılması davasına karşı savunma hazırlığı yapılır.
İcra dosyalarında bir haftalık süreler, esasa ilişkin en güçlü savunmayı dahi geçersiz kılabilir. Takip birden çok dosyaya yayılmışsa veya maaşınıza fiilen kesinti başlamışsa, gecikmeden hukuki destek almanız yerinde olur. Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.