Mobbing iddiası ile fazla mesai alacağı çoğu kez aynı dosyada birleşir, çünkü ikisi de aynı çalışma düzeninin sonucudur. Ancak 4857, 7036, 5510 ve 6331 sayılı kanunlar ekseninde bakıldığında bu iki talebin ispat yükü ve usulü farklıdır. Sıra yanlış kurulduğunda, güçlü bir iddia usule aykırı işlem nedeniyle değerlendirilmeden kalabilir.
Arabuluculuk Aşamasını Boşa Harcamamak
İşçilik alacakları bakımından arabuluculuk dava şartıdır. Buradaki kritik nokta, başvuru formunda talep kalemlerinin adıyla sayılmasıdır. Son tutanakta yer almayan bir kalem için sonradan dava açıldığında dava şartı tartışması doğar. Mobbing kaynaklı manevi tazminat ile fazla mesai alacağı ayrı kalemler olarak yazılmalı, kıdem ve ihbar talebi varsa fesih tarihi ve gerekçesi tutanağa net biçimde geçirilmelidir.
Fazla Mesainin İspatında Sıra
- İşyerinde tutulan giriş çıkış kayıtları, parmak izi ve kartlı geçiş verileri istenir.
- Bordroların fazla mesai tahakkuku içerip içermediği kontrol edilir.
- İhtirazi kayıt konulmadan imzalanmış bordroların hangi dönemleri kapsadığı belirlenir.
- Kayıt yoksa tanık beyanı, iş yazışmaları ve vardiya çizelgeleri devreye sokulur.
- Uzun süreli çalışmalarda hakkaniyet indirimi ihtimali baştan hesaba katılır.
Mobbingin İspatı Neden Farklı İşler
Mobbing tek bir olayla değil, süreklilik ve sistematiklik gösteren davranışlar bütünüyle ortaya konur. Bu nedenle delil sunumu kronolojik olmalıdır: hangi tarihte hangi davranışın gerçekleştiği, kimin tanık olduğu ve buna nasıl tepki verildiği tablo hâlinde gösterilir. Tek başına yeterli görünmeyen e-postalar, görev değişiklikleri, izin taleplerinin sürekli reddi ve disiplin işlemleri bir arada değerlendirildiğinde anlam kazanır. Sağlık kuruluşlarından alınan raporlar ile şikâyet başvuruları, davranışların sonuç doğurduğunu göstermesi bakımından önemlidir.
Delil Toplarken Sınırlar
- Başkalarının konuşmalarının gizlice kaydedilmesi ayrı hukuki sorumluluk doğurabilir.
- İşyeri bilgisayarındaki verilerin kopyalanması, işverenin ticari sırlarını ilgilendirdiğinde sorun yaratır.
- Kişisel verileri içeren kayıtların paylaşımı KVKK boyutuyla ayrıca değerlendirilmelidir.
- Kendisinin taraf olduğu görüşmelere ilişkin kayıtlarda dahi ölçülülük gözetilmelidir.
İki Talebin Birbirini Desteklemesi
Doğru kurulduğunda mobbing anlatımı fazla mesai iddiasını güçlendirir. Sürekli olarak mesai dışında görev verildiğini gösteren yazışmalar hem çalışma süresini hem de baskıyı aynı anda kanıtlar. Aynı belgenin iki talep bakımından da açıklanması, delil listesinde ayrı ayrı belirtilmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma düzeni, fesih biçimi ve elinizdeki belgeler sonucu değiştirebileceğinden, arabuluculuk başvurusundan önce kısa bir hukuki değerlendirme almanız yararınıza olur.