Mobbing iddiasının iş yargısındaki asıl zorluğu, olayın yaşanıp yaşanmadığı değil, süreklilik ve sistematiklik unsurunun kayıtla gösterilebilmesidir. Tek bir tartışma ya da sert bir e-posta çoğunlukla yeterli görülmez; buna karşılık aynı yönde ilerleyen bir davranış zinciri tabloyu değiştirir. 4857, 7036, 5510 ve 6331 sayılı düzenlemelerin kesiştiği bu alanda kıdem tazminatı hesabı da doğrudan feshin niteliğine bağlandığından, delil ile süre yönetimi birlikte planlanmalıdır.
Süreklilik Unsurunu Gösteren Kayıt Zinciri
- Tarih sırasına dizilmiş e-posta, mesaj ve kurumsal yazışma çıktıları
- Görev tanımındaki daralma veya izolasyonu gösteren organizasyon değişiklikleri
- Sağlık kuruluşu kayıtları ve rapor tarihleri ile olay tarihlerinin örtüşmesi
- İş sağlığı ve güvenliği birimine ya da insan kaynaklarına yapılmış şikayet kayıtları
- Aynı dönemde çalışan tanıkların beyanı ve puantaj kayıtları
Bu kayıtlar tek dosyada toplandığında değil, olay-tarih-kaynak sütunlarıyla eşleştirilmiş bir çizelgeye dönüştürüldüğünde ikna edici olur.
Feshin Niteliği Kıdem Hesabını Belirler
İşçinin mobbing gerekçesiyle iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmesi halinde kıdem tazminatı gündeme gelir; buna karşılık istifa dilekçesinin gerekçesiz düzenlenmesi sonradan ciddi tartışma yaratır. Fesih bildiriminde dayanılan olguların açıkça yazılması, hesap tartışmasının zeminini korur. Kıdem hesabında giydirilen ücret esas alınacağından, yol ve yemek gibi düzenli ödemelerin belgesi de baştan toplanmalıdır.
Kaçırılması En Kolay Süre
Haklı nedenle derhal fesih hakkı, kanunda öngörülen kısa bir hak düşürücü süreye bağlıdır ve bu süre olayın öğrenildiği andan itibaren işler. Uygulamada en sık yaşanan kayıp, işçinin aylarca beklemesi ve ardından eski olaylara dayanarak fesih yapmasıdır; bu durumda fesih haklı nedene dayanmaktan çıkabilir. Tazminat alacakları bakımından ise fesih tarihinden itibaren işleyen zamanaşımı süreleri ayrıca izlenmelidir.
Arabuluculuk Aşamasını Boşa Harcamamak
İşçilik alacaklarında arabuluculuğa başvuru dava şartıdır. Bu aşama yalnızca formalite olarak görülürse, talep kalemleri eksik bildirilir ve sonraki aşamada kapsam tartışması doğar. Son tutanakta talep kalemlerinin ayrı ayrı ve miktar belirtilerek yazılması, hem müzakere hem de dava aşaması için sağlam bir zemin oluşturur.
Yukarıdaki değerlendirme genel niteliktedir. Çalışma süresi, ücret yapısı ve fesih tarihindeki koşullar sonucu değiştirebileceğinden, fesih kararı vermeden önce belgelerinizle birlikte profesyonel bir görüş almanız önem taşır.