Unutulma hakkı talebi, kişisel verinin arama sonuçlarından ve kaynak yayından kaldırılmasını hedefler. Verinin yurt dışındaki bir sunucuda tutulduğu veya yurt dışına aktarıldığı hâllerde bu talep tek boyutlu kalmaz: hem silme, hem aktarımın hukuka uygunluğu birlikte tartışılır. KVKK ve 6698 sayılı Kanun ile 5651 sayılı Kanunun sunduğu yollar farklı sürelere tabi olduğundan, başvuru takvimi baştan yazılı olarak kurulmalıdır.
Önce Veri Sorumlusuna, Sonra Kurula
Kanun, kural olarak önce veri sorumlusuna yazılı başvuru yapılmasını öngörür. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Başvuru reddedilir, verilen cevap yetersiz bulunur veya süresinde cevap verilmezse Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet yolu açılır. Şikâyet için cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler. Bu iki süreyi karıştırmak, en sık görülen hak kaybı sebebidir.
Yurt Dışına Aktarımı Sorgulayan Kontrol Listesi
- Veri hangi ülkeye, hangi hukuki dayanakla aktarılıyor?
- Aktarım, açık rızaya mı yoksa kanunda öngörülen uygun güvencelere mi dayandırılmış?
- Aydınlatma metninde aktarım açıkça belirtilmiş mi, yoksa genel ifadelerle mi geçiştirilmiş?
- Silme talebi karşılandığında, yurt dışındaki alıcıya da bildirim yapılıyor mu?
- Verinin yedeklerde ve arşiv kopyalarında kalıp kalmadığı sorulmuş mu?
Delil Eksikliğinin Doğurduğu Sonuç
Bu dosyalarda talebin reddedilmesinin en yaygın nedeni hukuki değil, ispat kaynaklıdır. Başvurucu çoğu zaman verinin hâlâ erişilebilir olduğunu tarih damgalı biçimde gösteremez. Başvuru dilekçesine ekran görüntüsü, bağlantı adresi ve erişim tarihi eklenmediğinde, veri sorumlusunun "kaldırıldı" yönündeki cevabı sorgulanamaz hâle gelir.
İkinci boşluk, güncelliğini yitirme iddiasının somutlaştırılmamasıdır. Unutulma hakkı, verinin başlangıçta hukuka aykırı olmasını değil, zamanla amaçla bağlantısını yitirmesini de kapsayabilir. Bu nedenle verinin yayımlandığı tarih, ilgili olayın sona erdiği tarih ve aradan geçen sürenin kişiye etkisi ayrı ayrı yazılmalıdır.
Arama Motoru ile Kaynak Yayın Farkı
Arama sonuçlarından çıkarılma ile kaynak yayının kaldırılması aynı şey değildir. Arama motoruna yapılan başvuru olumlu sonuçlansa bile içerik kaynağında durmaya devam eder. Kaynak yayın için 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik çıkarma ve erişim engelleme yolları ayrıca değerlendirilmelidir. İki hattı birden yürütmek, tek başına birinin yetersiz kalmasını önler.
Genel Uyarı
Bu metin bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve her başvuruya doğrudan uygulanabilecek bir şablon sunmaz. Verinin türü, aktarımın yapısı ve veri sorumlusunun statüsü sonucu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde alanında çalışan bir hukukçuyla değerlendirme yapılması yararlı olur.