Boşanma davasında nihai karar uzun sürebilir; bu süre boyunca çocukların durumu, konut kullanımı ve ekonomik denge geçici tedbirlerle yönetilir. TMK ve HMK bu konuda geniş bir çerçeve çizer, 4787 sayılı Kanun ile kurulan aile mahkemeleri ise uzman görüşünden yararlanabilir. Talebin doğru zamanda ve doğru kapsamda yapılması, sonucu davanın esasından bağımsız olarak etkiler.
Tedbir Talebinin Dilekçedeki Yeri
Tedbir talebi çoğu zaman dava dilekçesinin sonunda tek cümleyle geçilerek zayıflatılır. Oysa her tedbir kalemi ayrı ayrı, hangi olguya dayandığı ve neden ivedi olduğu belirtilerek yazılmalıdır. Talebin dayandığı olgu somut değilse, mahkemenin ivedilikle karar vermesini gerektiren bir tablo ortaya çıkmaz.
Hangi Kalemler İstenebilir
- Çocuğun geçici velayeti ve kişisel ilişki düzeni
- Çocuk için tedbir nafakası
- Eş için geçici nafaka talebi
- Aile konutunun kullanımına ilişkin düzenleme
- Malvarlığının korunmasına yönelik talepler
Her kalem için dayanak belge farklıdır: okul kayıtları, gelir belgeleri, tapu ve banka kayıtları ayrı klasörlerde hazır tutulmalıdır.
Talebi Boşa Çıkaran Usul Hataları
En sık görülen hata, tedbir talebinin duruşma gününe bırakılması ve bu arada fiilî durumun karşı taraf lehine yerleşmesidir. İkincisi, talep edilen tedbirin ölçüsüz biçimde geniş tutulması ve bu nedenle bütünüyle reddedilmesidir. Üçüncüsü, tedbire dayanak yapılan belgelerin dilekçe ekinde değil sonradan sunulması, dolayısıyla ilk değerlendirmede dikkate alınamamasıdır.
Kararın Değiştirilmesi ve İtiraz
Geçici tedbir kararları kesin değildir; koşullar değiştiğinde yeniden değerlendirilmesi istenebilir. Ancak değişiklik talebinin de somut bir olguya dayanması gerekir; taşınma, iş değişikliği, sağlık durumu veya kişisel ilişkinin fiilen uygulanamaması gibi. Karara karşı itiraz yolunun ve süresinin, kararın veriliş biçimine göre farklılaşabildiği unutulmamalıdır.
Uzman İncelemesine Hazırlık
Çocuğa ilişkin taleplerde uzman görüşü belirleyici olabilir. Görüşme öncesinde çocuğun günlük düzenine ilişkin gerçekçi bir tablo hazırlanması, ebeveynler arasındaki iletişimin nasıl yürüdüğünün örneklenmesi ve çocuğun okul ve sağlık kayıtlarının hazır bulundurulması süreci kolaylaştırır. Çocuğun taraf çekişmesine dâhil edilmemesi ise hem hukuken hem fiilen en isabetli tutumdur.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir; her ailenin koşulları farklı olduğundan tedbir talebinin kapsamı da değişir. Dilekçenizi vermeden önce dosyanızı bir hukukçuyla değerlendirmeniz uygun olur.