Kişisel ilişki kurulmasına dair düzenlemelerde en sık yaşanan sorun, metnin hukuken geçerli olmakla birlikte uygulamada işletilememesidir. TMK velayet ve kişisel ilişki çerçevesini, HMK yargılama usulünü, 4787 sayılı düzenleme ise aile mahkemelerinin görev alanını belirler. Aşağıda protokolün nasıl yazılacağı ve ihlal iddiasının nasıl ispatlanacağı ele alınmaktadır.
Belirsiz Yazım En Sık Yapılan Hata
Görüşmenin sıklığı kadar, teslim ve iade saatinin, yerinin ve yöntemin de yazılması gerekir. Okul dönemi ile tatil dönemi ayrı ayrı düzenlenmeli; resmî tatiller, doğum günleri ve yurt içi seyahat gibi durumlar için baştan bir kural konulmalıdır. Uzaklık söz konusuysa ulaşımın kim tarafından sağlanacağı ve giderin nasıl paylaşılacağı açıkça belirtilmelidir. Belirsiz kalan her nokta, ileride yeni bir uyuşmazlığın çıkış noktasıdır.
Teslim ve Tesellümün Belgelenmesi
- Teslim yerinin sabit ve doğrulanabilir bir nokta olarak belirlenmesi.
- Görüşmelerin tarih ve saatiyle birlikte düzenli olarak kaydedilmesi.
- Yazışmaların aynı kanal üzerinden yürütülerek bütünlüğün korunması.
- İcra kanalıyla teslim yapılıyorsa tutanakların dosyalanması.
- Aksama yaşanan günlerde gerekçenin yazılı olarak istenmesi.
Çocuğun Üstün Yararına İlişkin Deliller
Talep hangi yönde olursa olsun, değerlendirmenin merkezinde çocuğun yararı bulunur. Okul devam durumu, sağlık kayıtları, alınan uzman görüşleri ve çocuğun günlük düzenine ilişkin somut bilgiler bu başlıkta önem taşır. Anlatımın tarafların birbirine yönelik suçlamalarından çok, çocuğun düzeninin nasıl korunacağına odaklanması, talebin karşılanma ihtimalini artırır.
İhlal İddiasının Kanıtı
Kişisel ilişkinin engellendiği iddiası, tek bir olayla değil süreklilik gösteren bir tabloyla ortaya konur. Bu nedenle her aksama gününün tarihi, saati ve nasıl aksadığı ayrı ayrı kaydedilmelidir. Karşı tarafın gerekçe olarak ileri sürdüğü hususlar da aynı listeye işlenmeli; böylece iddianın hangi noktada tekrarlandığı görülebilir hâle gelir.
Protokolün Değiştirilmesi Talebi
- Değişikliği gerektiren olgunun ne zaman ortaya çıktığı belirlenir.
- Mevcut düzenlemenin hangi maddesinin işlemediği somut olarak gösterilir.
- Önerilen yeni düzenleme, uygulanabilirliği açısından test edilir.
- Talep, çocuğun mevcut düzenine etkisiyle birlikte açıklanır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Çocuğun yaşı, tarafların yerleşim yerleri ve mevcut düzenlemenin içeriği sonucu değiştirebileceğinden, protokol hazırlanmadan veya değişiklik istenmeden önce ayrıntılı bir değerlendirme yapılması önerilir.