Boşanma sürecinde eşlerin en çok geciktirdiği adım, tasfiyeye konu malvarlığını dava sonuçlanmadan önce güvence altına almaktır. Taşınmaz devredildikten, araç satıldıktan veya hesap boşaltıldıktan sonra açılan katılma alacağı davası, hakkın varlığını değil tahsilini tartışmalı hâle getirir. Bu rehber, Türk Medeni Kanunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve 4787 sayılı Kanun çerçevesinde geçici koruma tedbirlerini bir kontrol listesine dönüştürür.
Tasfiye talebi ile boşanma davasının ilişkisi
Mal rejiminin tasfiyesi, boşanma hükmü kesinleşmeden karara bağlanamaz; buna karşılık tasfiyeye konu malvarlığının korunması için kesinleşme beklenmez. Bu ayrımın gözden kaçması, uygulamada iki yönlü zarar doğurur: kimi dosyada erken karar beklentisiyle vakit kaybedilir, kimi dosyada ise koruma talebi hiç ileri sürülmediği için mal elden çıkar.
Malvarlığı envanteri nasıl çıkarılır
Tedbir talebi, korunması istenen değerin somut olarak gösterilmesini gerektirir. Envanter hazırlanırken her kalem için edinim tarihi, kaynağı ve kayıt bilgisi ayrı ayrı not edilmelidir.
- Tapu kayıtları ve varsa üzerindeki ipotek, şerh ve haciz bilgileri
- Araç tescil kayıtları ve devir geçmişi
- Banka hesapları, yatırım hesapları ve kredi borçları
- Şirket payları, ortaklık ve kâr payı kayıtları
- Rejimin başlangıcından önce edinildiği ileri sürülen kişisel mallara ilişkin belgeler
Geçici koruma talebinde ölçü ve gerekçe
İhtiyati tedbir talebinde mahkeme, hakkın varlığını yaklaşık olarak ispat eden bir delil ile talebin ölçülülüğünü birlikte değerlendirir. Bu nedenle dilekçede yalnızca kaygı dile getirilmemeli; devir hazırlığına, ilan edilmiş satışa, hesap hareketlerine veya taşınmazın pazarlandığına dair somut emare gösterilmelidir. Talep, tüm malvarlığını kapsayacak genişlikte kurulduğunda reddedilme riski artar; hedefli ve kalem bazlı taleplerin kabul şansı daha yüksektir.
Yargılama sürerken alınacak diğer önlemler
Dava süresince eşlerin ve çocukların barınma, geçim ve nafaka ihtiyaçlarına ilişkin geçici düzenlemeler, tasfiye talebinden bağımsız olarak istenebilir. Bu iki başlık aynı dilekçede birbirine karıştırıldığında, aile mahkemesi öncelikli olarak acil olanı karara bağlar ve malvarlığına ilişkin talep geride kalır. Talepler ayrı başlıklar hâlinde ve her biri için ayrı gerekçe ile sunulmalıdır.
Değer tespiti zamanlaması
Katılma alacağı hesabında değerlendirme anı ile edinim anı farklıdır. Uzun süren dosyalarda taşınmaz değeri ciddi biçimde değiştiğinden, bilirkişi incelemesinin hangi tarihe göre yapılacağı baştan tartışılmalı ve talep sonucu buna göre kurulmalıdır. Değer artış payı, katkı payı ve katılma alacağı birbirinden farklı hukuki temellere dayanır; birinin adı altında yazılan talep diğerini kapsamaz.
Bu içerik yol gösterici bir çerçeve sunar; eşlerin rejim seçimi, evlilik tarihi ve malların edinim biçimi sonucu tümüyle değiştirebilir. Somut dosyanızda adım atmadan önce belgelerinizle birlikte hukuki destek almanız önerilir.