Anonim ve limited şirketlerde genel kurul kararlarına yönelik itirazlar, TTK ve 6102 sayılı Kanun uygulamasında dar bir zaman aralığında ve belirli bir usulle ileri sürülür. Uygulamada sık görülen hata, her ticari uyuşmazlığın arabuluculuk şartına tabi olduğu varsayımıyla iptal davasının geciktirilmesidir. Oysa dava şartı arabuluculuk, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri için öngörülmüştür; genel kurul kararının iptali istemi bu nitelikte değildir.
İptal İstemi ile Alacak İstemi Aynı Sepete Konmaz
Bir genel kurul kararının iptali talebi, kararın hukuka aykırılığının tespiti ve geçersiz kılınması amacını taşır. Aynı toplantıdan doğan kâr payı alacağı veya tazminat talebi ise ayrı bir taleptir ve para alacağı niteliğindedir. İkisi tek dilekçede birleştirildiğinde, para alacağı yönünden dava şartı eksikliği gündeme gelebilir. Talepleri ayrıştırmak, hem takvimi hem harcı doğru kurmayı sağlar.
Toplantı Öncesi ve Sırasında Alınacak Notlar
- Çağrının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı; çağrı yöntemi ve tarihleri kayıt altına alınır.
- Gündem maddeleri ile alınan kararlar arasında kapsam farkı bulunup bulunmadığı incelenir.
- Toplantı ve karar yeter sayılarının tutanağa doğru yansıtılıp yansıtılmadığı kontrol edilir.
- Muhalefet şerhi, gerekçesiyle ve tutanağa geçirilerek yazılır.
- Vekâletname ve temsil belgelerinin geçerliliği ayrıca not edilir.
Muhalefet Şerhinin Belirleyici Rolü
Toplantıda hazır bulunup karara olumsuz oy veren pay sahibinin muhalefetini tutanağa geçirtmesi, dava açma yetkisi bakımından belirleyicidir. Muhalefetin sözlü söylendiği ancak tutanağa yazılmadığı hâllerde, sonradan bu durumu ispat etmek güçleşir. Şerhin yalnızca karşı çıkıldığını değil, hangi maddeye hangi sebeple karşı çıkıldığını göstermesi, davanın gerekçesini baştan kurar.
Yetki ve Görev Bakımından Dikkat Noktaları
- Uyuşmazlık asliye ticaret mahkemesinin görev alanındadır; genel hukuk mahkemesine açılan dava görev yönünden gönderilir.
- Yetki bakımından şirket merkezinin bulunduğu yer esas alınır.
- Kararın icrasının geri bırakılması isteniyorsa bu talep ayrıca ve gerekçeli biçimde yazılır.
- Butlan iddiası ile iptal istemi farklı sonuç doğurur; ikisi birbirinin yerine kullanılmaz.
Şirket defterleri, hazirun cetveli ve toplantı tutanağının dava açılmadan önce temin edilmesi, sonradan doğacak eksik belge tartışmalarını azaltır. Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; şirket türü, pay yapısı ve kararın konusu sonucu değiştirebileceğinden somut olayda hukuki destek alınması gerekir.