Haksız rekabet uyuşmazlıklarının teknik özelliği, ihlalin çoğu zaman geçici ve silinebilir bir ortamda gerçekleşmesidir: bir ilan, bir kampanya metni, bir sosyal medya paylaşımı ya da müşterilere gönderilen bir mesaj. Dava açılana kadar bu içerikler kaldırıldığında, iddia dayanaksız kalır. TTK ve 6102 sayılı Kanun sistematiği ile TBK ekseninde, hem dava şartının hem delil güvenliğinin nasıl yönetileceği aşağıda ele alınmaktadır.
Talebin Niteliği Dava Şartını Belirler
Ticari davalarda konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartıdır. Buna karşılık haksız rekabetin tespiti, önlenmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına yönelik talepler ile ihtiyati tedbir istemleri farklı bir mantığa tabidir. Dilekçede talepler bir arada ileri sürülecekse, hangi talebin hangi ön koşula bağlı olduğu baştan ayrıştırılmalıdır; aksi hâlde dosya usulden takılabilir.
Delili Sabitleyecek Araçlar
- İçeriğin bulunduğu sayfanın adresi, tarihi ve görüntüsüyle birlikte noter tespiti
- Mahkemeden istenecek delil tespiti kararı
- Müşterilere gönderilen mesaj ve e-postaların özgün hâlleriyle saklanması
- Basılı katalog, fiyat listesi ve tanıtım materyallerinin fiziki örnekleri
- Fuar, sunum veya etkinliklerde yapılan beyanlara ilişkin kayıtlar
Zararı Somutlaştırmanın Yolları
Haksız rekabette zararın hesabı, uyuşmazlığın en tartışmalı bölümüdür. Yalnızca ciro düşüşüne dayanmak, piyasa koşullarındaki değişimle açıklanabildiği için zayıf kalır. Daha güçlü bir tablo; belirli müşterilerin kaybına ilişkin sipariş kayıtları, iptal edilen sözleşmeler, karşılaştırmalı dönem verileri ve rakibin elde ettiği kazanca ilişkin göstergelerle kurulur. Ticari defterlerin usulüne uygun tutulmuş olması bu aşamada sahibinin lehine güçlü bir dayanak sağlar.
Çalışan Geçişleri ve Sır Kullanımı
Eski çalışanın rakip işletmeye geçmesi tek başına haksız rekabet oluşturmaz. Belirleyici olan, müşteri listesi, fiyat politikası veya üretim bilgisi gibi işletmeye özgü verilerin izinsiz kullanılmasıdır. Bu iddia ileri sürülecekse; bilgiye erişim yetkileri, gizlilik taahhütleri ve çıkış öncesi olağandışı veri hareketlerine ilişkin sistem kayıtları dosyanın merkezine yerleştirilmelidir.
Hızlı Hareket Etmenin Karşılığı
- İhlal fark edildiği anda içerik kayıt altına alınır.
- Tespit talebi ile ihtiyati tedbir talebi eşzamanlı planlanır.
- Karşı tarafa gönderilecek ihtarnamenin, delili karartma riskini artırıp artırmayacağı değerlendirilir.
- Para talepleri bakımından arabuluculuk adımı takvime işlenir.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir. Talebin türü, tarafların sıfatı ve ihlalin gerçekleştiği mecra izlenecek usulü değiştirebileceğinden, harekete geçmeden önce dosyanın bir hukukçuyla birlikte kurgulanması önerilir.