Ortaklar arasındaki uyuşmazlıklarda kaybedilen en değerli şey çoğu zaman para değil, zamandır. Genel kurul kararının uygulanması, pay devri veya temsil yetkisinin kullanımı gibi işlemler tamamlandıktan sonra verilecek karar, fiilî durumu geri döndürmeye yetmeyebilir. TTK ve 6102 sayılı Kanun çerçevesinde bu nedenle ihtiyati tedbir talebinin zamanlaması, esas davanın kendisi kadar önemlidir.
Uyuşmazlığın Niteliğini Doğru Adlandırmak
Ortaklar arası ihtilaflar tek bir kalıba girmez. Genel kurul kararının iptali, yönetim organının sorumluluğu, bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılması, haklı sebeple fesih veya pay devrinden kaynaklanan sözleşmesel talepler farklı usullere ve farklı sürelere tabidir. Dilekçe hazırlanmadan önce ihtilafın hangi başlığa oturduğu belirlenmezse, tedbir talebi de dayanaksız kalır.
Tedbir Talebinde Somutluk
- Korunacak durum tarif edilir: ticaret sicili işleminin durdurulması, pay defterine kayıt, banka hesabı üzerindeki tasarruf gibi.
- Yaklaşık ispat için belge sunulur; iddianın anlatımı tek başına yeterli görülmeyebilir.
- Talebin ölçülü olduğu gösterilir; şirketin faaliyetini tümüyle durduran bir tedbir çoğu zaman kabul görmez.
- Teminat yükümlülüğü öngörülerek nakit planı hazır tutulur.
Genel Kurul Takvimini Kaçırmamak
Kararların iptaline ilişkin talepler kanunda belirlenmiş kısa sürelere tabidir ve bu süreler kararın alındığı ya da öğrenildiği ana bağlanır. Toplantıya katılan ortağın muhalefet şerhini tutanağa yazdırması, sonraki aşamada dava ehliyeti tartışmasını büyük ölçüde kapatır. Şerhin içeriği de önemlidir: hangi gündem maddesine, hangi gerekçeyle muhalif kalındığı açıkça yazılmalıdır.
Sulh Görüşmesi ile Dava Arasındaki Denge
Ortaklık ilişkisinin devam edeceği senaryolarda müzakere makul bir seçenektir; ancak müzakere süresi kanuni süreleri durdurmaz. Uygulamada tercih edilen yaklaşım, dava ve tedbir dosyasını hazır tutarak müzakereyi yürütmek, anlaşma sağlanamadığı anda gecikmeksizin başvuruda bulunmaktır. Anlaşma sağlanırsa; pay devri, imza yetkileri, kâr dağıtımı ve rekabet yasağı başlıkları protokolde ayrı maddeler hâlinde düzenlenmelidir. TBK kapsamındaki sözleşmesel yükümlülükler ile şirketler hukuku sonuçlarının aynı metinde uyumlu kurulması gerekir.
Şirket yapısı, esas sözleşme hükümleri ve pay oranları burada anlatılan sıralamayı değiştirebilir. Adım atmadan önce dosyanın bir hukukçuyla birlikte incelenmesi, geri dönüşü zor işlemlerin önüne geçer.