Ortaklar arasındaki anlaşmazlıklar çoğu zaman uzun süre şirket içinde tartışılır ve hukuki adım, tarafların ilişkisi tamamen bozulduğunda atılır. Oysa TTK, TBK ve 6102 sayılı Kanunun çizdiği çerçevede bazı taleplerin süresi, uyuşmazlığın olgunlaşmasını beklemez. Bu rehber şirket içi uyuşmazlıklarda doğru başvuru sırasını ele alır.
Önce Uyuşmazlığın Türünü Belirlemek
Şirket içi ihtilaflar tek bir kalıba girmez. Genel kurul kararına yönelik itiraz, yönetim organının sorumluluğuna dayanan talep, kâr payı alacağı, ortaklıktan çıkma veya çıkarılma ve bilgi alma hakkının kullandırılmaması birbirinden farklı hukuki yollara tabidir. Yanlış talep türüyle açılan dava, esas haklı olsa bile usulden sonuçlanabilir.
Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından ticari uyuşmazlıklarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Bu adım atlanırsa dava usulden reddedilir ve arada geçen süre boşa gider. Buna karşılık her şirket içi talep bu kapsamda değildir; iptal ve tespit nitelikli taleplerin ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Genel Kurul Kararının İptalinde Üç Aylık Süre
TTK, genel kurul kararlarının iptali için karar tarihinden itibaren üç aylık bir süre öngörür. Bu süre hak düşürücü niteliktedir ve uzlaşma görüşmeleri sürüyor diye durmaz. Ayrıca iptal davası açabilmek için toplantıda muhalefetin tutanağa geçirilmiş olması gibi koşullar aranabildiğinden, genel kurul günü tutulan kayıt sonradan dava hakkının kaderini belirler.
Delil Katmanı: Kayıt Şirkette
- Ticari defterler ve yönetim kurulu karar defteri.
- Genel kurul toplantı tutanakları ve hazır bulunanlar listesi.
- Ortaklar arası sözleşmeler, pay devir belgeleri ve vekâletnameler.
- Şirket içi yazışmalar, banka hareketleri ve cari hesap ekstreleri.
Delillerin çoğunun karşı tarafın elinde bulunması bu dosyaların ayırt edici zorluğudur. Bu nedenle bilgi alma ve inceleme haklarının süresinde kullanılması, dava aşamasındaki ispat gücünü doğrudan etkiler.
Uzlaşma mı Dava mı
Şirketin faaliyetini sürdürmesi ortakların ortak menfaatineyse, pay devri veya çıkma bedeli üzerinde anlaşma çoğu zaman daha hızlı sonuç verir. Ancak müzakere yürütülürken süreli talepler için dava hazırlığı ayrıca sürdürülmelidir; görüşme masası süreyi durdurmaz.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Şirket türü, esas sözleşme hükümleri ve pay yapısı sonucu değiştirebileceğinden, adım atmadan önce ticaret hukuku alanında hukuki destek almanız önerilir.