Ortaklar arasındaki gerilim mahkemeye taşındığında, TTK ve 6102 sayılı Kanunun kurduğu düzen içinde ilk belirlenmesi gereken şey talebin niteliğidir. Çünkü aynı ortaklıktan doğan farklı talepler, farklı sürelere tabidir ve bir kısmı için arabuluculuk dava şartıyken bir kısmı için değildir.
Önce Talebi Doğru Sınıflandırın
- Genel kurul kararının iptali veya butlanının tespiti.
- Yönetim organı üyelerinin sorumluluğuna dayalı tazminat talebi.
- Ortağın bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılması.
- Limited şirkette ortaklıktan çıkma, çıkarılma ve ayrılma akçesi.
- Kâr payı dağıtılmamasından kaynaklanan alacak talepleri.
Bu kalemler tek dilekçede birleştirildiğinde, biri dava şartı eksikliğinden reddedilirken diğerlerinin de gecikmesine yol açabilir.
Arabuluculuk Dava Şartı Hangi Talepte Var?
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından ticari davalarda arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Buna karşılık genel kurul kararının iptali gibi yenilik doğuran nitelikteki taleplerde bu şart aranmaz. Karma dilekçelerde en güvenli yol, parasal talep bakımından arabuluculuk sürecinin ayrıca işletilmesi ve son tutanağın dosyaya konulmasıdır.
Yetki: Şirket Merkezi Ölçüt Alınır
Şirketle ortak arasındaki ve ortakların bu sıfatla birbirlerine karşı açacakları davalarda, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi öne çıkar. Merkez ile fiili yönetim yerinin ayrıştığı yapılarda, ticaret sicili kayıtları esas alınacağından güncel sicil örneği dilekçe ekine konulmalıdır.
Süreyi Kaçırmak Talebi Tümüyle Bitirir
Genel kurul kararının iptali davası, TTK'da öngörülen üç aylık süre içinde açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir ve mahkemece kendiliğinden gözetilir. Toplantıda hazır bulunup karara muhalefetini tutanağa geçirtmek, dava hakkının korunması bakımından ayrıca önemlidir.
Delil: Şirket Kayıtları Dosyanın Belkemiğidir
Pay defteri, genel kurul toplantı tutanağı, hazır bulunanlar listesi, çağrı ilanı ve gündemin usulüne uygun duyurulduğunu gösteren kayıtlar, yönetim organı karar defteri ve finansal tablolar dosyanın esasını oluşturur. Bu belgeler karşı taraftadır; bu nedenle dava dilekçesinde ticaret sicilinden ve şirketten belge celbi talebi somut olarak yazılmalıdır. TBK'nın genel hükümleri ise özellikle ortaklar arasındaki ek sözleşmelerin yorumunda devreye girer.
Buradaki çerçeve geneldir; şirket türü, esas sözleşme hükümleri ve uyuşmazlığın geçmişi stratejiyi değiştirir. Adım atmadan önce sicil kayıtları ve toplantı belgeleriyle birlikte hukuki görüş alınması yerinde olacaktır.