Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve ses kayıtlarında zaman, delilin aleyhine çalışır. İçerik yayılırken bir yandan kaldırılması, diğer yandan üretenin tespiti gerekir. 5651 sayılı Kanun erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması yollarını, TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin hükümleri ile ilgili diğer maddeleri cezai boyutu, KVKK ise kişisel verinin hukuka aykırı işlenmesi boyutunu düzenler. Bu üç eksen aynı anda ilerletilmelidir.
Delili Kaybetmeden Önce
Platform bildirimi çoğu zaman içeriğin hızla kaldırılmasıyla sonuçlanır; bu iyi bir sonuç olsa da delilin de ortadan kalkması anlamına gelebilir. Bu nedenle bildirim yapılmadan önce içeriğin bağlantı adresi, yayın tarihi, hesap bilgileri, yorum ve paylaşım sayıları kayıt altına alınmalıdır. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabileceğinden, tespit talebiyle resmî bir kayıt oluşturulması dosyayı güçlendirir.
Platform Bildirimi ile Hâkimlik Başvurusu Aynı Şey Değildir
Platformun kendi şikâyet mekanizması özel hukuk ilişkisine dayanır ve sonucu platformun politikasına bağlıdır. İçeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararı ise sulh ceza hâkimliğinden istenir ve bağlayıcıdır. Yalnızca platform formu doldurup sonuç bekleyen mağdur, içerik başka hesaplarda çoğaldığında elinde hiçbir karar bulunmadığını fark eder. Doğru yaklaşım iki yolu paralel yürütmektir.
Üç Ayrı Talep, Üç Ayrı Merci
- İçeriğin kaldırılması ve erişimin engellenmesi: sulh ceza hâkimliği.
- Suç isnadı ve failin tespiti: cumhuriyet başsavcılığına şikâyet.
- Kişilik haklarına saldırıdan doğan tazminat: hukuk mahkemesi.
Bu üç yol birbirini besler. Soruşturma dosyasında elde edilen IP ve abone bilgileri, tazminat davasında davalının belirlenmesini sağlar; hâkimlik kararı ise yayılmayı sınırlayarak zararı azaltır.
Talep Metnini Somutlaştırmak
Başvurularda en sık görülen eksiklik, talebin "hakkımdaki içerikler kaldırılsın" biçiminde genel yazılmasıdır. Her bağlantı adresi tek tek listelenmeli, hangi hakkın nasıl ihlal edildiği kısa cümlelerle açıklanmalı ve içeriğin sentetik olduğuna işaret eden teknik unsurlar varsa bunlara değinilmelidir. Ayrıca aynı içeriğin yeniden yayımlanması ihtimaline karşı talep bu yönüyle de kurulmalıdır.
Zaman Baskısı Altında Sıralama
- Kayıt altına alma ve tespit.
- Hâkimlik başvurusunun hazırlanması.
- Platform bildirimi ve yanıtının saklanması.
- Şikâyet dilekçesi ve varsa veri sorumlusuna başvuru.
Burada anlatılanlar genel bir yol haritasıdır; içeriğin türü ve yayıldığı mecra izlenecek adımları değiştirebilir. Bu tür olaylarda hızlı hareket etmek belirleyici olduğundan, ilk günlerde hukuki destek almanız önerilir.