İnternette yayımlanan bir içeriğin kaldırılması talebinde en kırılgan nokta, içeriğin her an silinebilir ya da değiştirilebilir olmasıdır. Bu nedenle bilişim uyuşmazlıklarında delil, talepten önce üretilir. Aşağıda 5651 sayılı Kanun, KVKK ve TCK 243-245 hükümlerinin kesiştiği alanda içerik kaldırma ve erişim engeli süreçlerinin ispat yönü ele alınmaktadır.
Yayını kaybolmadan kayda geçirmek
Ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir; tarih, tam bağlantı adresi ve içeriğin bağlamı görünmüyorsa değeri düşer. Güçlü bir tespit için içeriğin bulunduğu sayfanın tam adresi, yayın ve erişim tarihleri, hesap kimliği ve varsa etkileşim sayıları birlikte kaydedilmelidir. Noter aracılığıyla yapılan tespit ya da bilirkişi eliyle alınan teknik rapor, karşı tarafın içeriği silmesi halinde dosyanın ayakta kalmasını sağlar.
Hangi yol: idari başvuru, hâkimlik kararı, ceza şikâyeti
Aynı olay birden çok yolu aynı anda açabilir. İçeriğin kaldırılması ve erişimin engellenmesi için öngörülen özel usul, kişilik hakkı ihlali iddiasına dayanır ve kanunda kısa süreler ile bağlanmıştır. Kişisel veri işlenmesinden kaynaklanan talepler KVKK yolunu, sisteme girme veya verileri bozma iddiaları ise TCK 243-245 kapsamında ceza şikâyetini gündeme getirir. Yolu seçmeden önce hedefin ne olduğu netleştirilmelidir: içeriğin görünmez kılınması mı, failin cezalandırılması mı, yoksa tazminat mı?
Fail ve sağlayıcı zincirini kurmak
- Yer ve erişim sağlayıcıların trafik kayıtları zamanla silinir; kayıt talebi gecikmemelidir.
- Anonim hesaplarda kimliklendirme, içerik zamanı ile bağlantı kayıtlarının eşleştirilmesine dayanır.
- İçeriğin başka platformlara kopyalandığı durumlarda her kopya ayrı ayrı tespit edilmelidir.
- Delilin elde ediliş biçimi hukuka aykırıysa, içerik doğru olsa bile ispat değeri tartışmalı hale gelir.
Uzlaşma teklifi masaya geldiğinde
Karşı taraf çoğu zaman içeriğin gönüllü kaldırılması karşılığında şikâyetten vazgeçilmesini önerir. Bu noktada iki soru sorulmalıdır: içerik gerçekten tüm kopyalarıyla kaldırılıyor mu ve vazgeçme, ileride yeniden yayımlanması halinde elinizi bağlıyor mu? Uzlaşma metni yazılıysa, kaldırılacak bağlantıların listesi ekte tek tek sayılmalı ve tekrar yayım halinde uygulanacak sonuç açıkça yazılmalıdır. Sözlü mutabakatla dosyayı kapatmak, en sık karşılaşılan geri dönülemez hatadır.
Zamanlama
- Tespit alınır, bağlantı listesi çıkarılır.
- Talep yoluna karar verilir ve süreler takvime işlenir.
- Başvuru yapılır, kayıt talepleri eşzamanlı gönderilir.
- Kaldırma sonrası arama motoru önbelleği ayrıca kontrol edilir.
Dijital uyuşmazlıklarda her dosyanın teknik altyapısı farklıdır. Buradaki genel anlatım, somut olayınızdaki süre ve yetki değerlendirmesinin yerini tutmaz; adım atmadan önce hukuki destek almanız önerilir.