Sosyal medya ya da e-posta hesabının ele geçirildiği fark edildiğinde ilk refleks genellikle şifreyi değiştirmek olur. Bu adım güvenlik açısından doğrudur; ancak aynı anda, olayın ispatını sağlayacak kayıtlar da hızla eskimeye başlar. Bilişim suçlarında dosyanın kaderini belirleyen şey, çoğu zaman failin kim olduğu değil, delilin nasıl ve ne zaman elde edildiğidir.
İlk Yirmi Dört Saatte Yapılması Gerekenler
- Hesabın güvenlik veya oturum geçmişi sayfasındaki giriş kayıtları, tarih ve saat görünecek biçimde ekran görüntüsüyle saklanır.
- Platformdan gelen giriş uyarısı, şifre değişikliği ve kurtarma e-postalarının ham hali silinmez.
- Ele geçirilen hesap üzerinden gönderilen mesaj, paylaşım ya da para talepleri kaydedilir.
- Ödeme yapılmışsa banka dekontu, alıcı hesap bilgisi ve işlem saati derlenir.
- Cihazda zararlı yazılım şüphesi varsa cihaz kapatılmadan uzman görüşü alınması değerlendirilir.
Ekran Görüntüsünün Sınırı
Ekran görüntüleri başlangıç için değerlidir, ancak tek başına kesin delil sayılmaz; içeriği değiştirilmiş olabileceği ileri sürülebilir. Bu nedenle asıl belirleyici olan, platformun ve erişim sağlayıcının tuttuğu bağlantı kayıtlarıdır. Bu kayıtlar sınırlı süre tutulduğundan, şikayetin gecikmesi delilin kalıcı olarak kaybına yol açar. Delil zinciri kavramı burada tam olarak bunu ifade eder: kaydın kim tarafından, hangi tarihte ve hangi yöntemle elde edildiğinin kesintisiz gösterilebilmesi.
Şikayet ve Hukuki Zemin
- Cumhuriyet başsavcılığına yazılı şikayette bulunulur; olay tarih ve saat sırasıyla anlatılır.
- Türk Ceza Kanununun bilişim sistemine girme, sistemi engelleme veya bozma ve banka ya da kredi kartlarının kötüye kullanılmasına ilişkin hükümlerinden hangisinin gündeme geldiği somut olaya göre değerlendirilir.
- Şikayet dilekçesinde, platform ve erişim sağlayıcı nezdindeki bağlantı kayıtlarının gecikmeksizin temin edilmesi ayrıca talep edilir.
- Hesap üzerinden kişisel veriler yayılmışsa, internet ortamındaki yayınlara ilişkin mevzuat çerçevesinde içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi yoluna başvurulur.
- Veri sorumlusu bir kuruluşun ihmali söz konusuysa kişisel verilerin korunmasına ilişkin ayrı başvuru yolu değerlendirilir.
Süre Kaybının Bedeli
Şikayete bağlı suçlarda başvurunun kanuni süre içinde yapılması zorunludur; ayrıca kayıtların saklama süresi dolduğunda faili tespit imkanı fiilen ortadan kalkar. Bu nedenle bilişim dosyalarında süre riski yalnızca usuli değil, teknik bir risktir.
Not
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Olayın gerçekleştiği platform, kullanılan cihaz ve zararın niteliği izlenecek yolu değiştirebileceğinden, ilk günlerde teknik ve hukuki desteğin birlikte alınması yerinde olur.