Sosyal medya, e-posta veya banka uygulaması hesabının ele geçirilmesinde belirleyici olan ilk saatlerdir. Dijital iz hızla silinir; platform kayıtları belirli sürelerle tutulur. TCK 243 ve devamındaki bilişim suçları ile 5651 sayılı Kanun ve KVKK hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, mağdurun aynı anda üç ayrı hat üzerinde hareket etmesi gerekir.
İlk Saatlerde Yapılacaklar
- Erişim sağlanabiliyorsa parolanın değiştirilmesi ve tüm oturumların sonlandırılması
- İki adımlı doğrulamanın açılması, yetkisiz eklenmiş telefon ve e-posta adreslerinin kaldırılması
- Hesaba bağlı ödeme araçlarının bankaya bildirilerek durdurulması
- Platformun güvenlik bildirimlerinin ve giriş kayıtlarının ekran görüntüsüyle saklanması
- Hesap üzerinden üçüncü kişilere mesaj gitmişse çevreye durumun duyurulması
Suç Duyurusunun İçeriği
Şikâyet dilekçesi Cumhuriyet başsavcılığına verilir; kolluk birimlerine yapılan başvurular da savcılığa iletilir. Dilekçede olayın anlatımı kadar teknik ayrıntılar da önemlidir. Hesabın kullanıcı adı, ele geçirilme tarihi ve saati, gelen şüpheli bağlantının içeriği, varsa yetkisiz giriş yapılan IP bilgisi ve zarara ilişkin belgeler dosyaya eklenmelidir.
Talep kısmında yalnızca soruşturma açılması değil; platform ve erişim sağlayıcı nezdindeki trafik kayıtlarının ivedilikle istenmesi de açıkça yazılmalıdır. Bu kayıtların saklama süresi sınırlı olduğundan gecikme çoğu zaman telafi edilemez.
Paralel Yürütülecek Hukuki Yollar
- Hesap üzerinden yayımlanan içerikler için erişimin engellenmesi ve içeriğin kaldırılması talebi
- Kişilik haklarının ihlali söz konusuysa manevi tazminat yolunun ayrıca değerlendirilmesi
- Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak elde edildiği hallerde veri sorumlusuna başvuru
- Maddi zarar doğmuşsa banka ve ödeme kuruluşuna itiraz sürecinin eş zamanlı başlatılması
Delil Değerini Koruma
Ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir. Mümkün olduğunda kayıtların tarih ve saat bilgisi görünecek şekilde alınması, e-posta başlıklarının ham haliyle saklanması ve cihaz üzerinde biçimlendirme yapılmaması gerekir. Şüpheli cihazın fabrika ayarlarına döndürülmesi, çoğu zaman failin bıraktığı izleri de siler. İnceleme gerekiyorsa cihaz olduğu gibi muhafaza edilmelidir.
Mağdurun Sık Yaptığı Hata
Uygulamada en sık rastlanan durum, mağdurun önce kendi imkânlarıyla hesabı geri almaya çalışıp haftalar sonra şikâyette bulunmasıdır. Bu gecikme, teknik olarak ulaşılabilecek kayıtların kapsamını daraltır. Hesabın geri alınması ile şikâyetin yapılması birbirini beklemek zorunda değildir.
Değerlendirme
Bilişim suçlarında dosyanın gücü, mağdurun ilk günlerde sakladığı kayıtlarla doğru orantılıdır. Yukarıdaki adımlar genel bilgilendirme amacıyla derlenmiştir; olayın niteliğine ve zararın büyüklüğüne göre izlenecek yol değişebileceğinden bir hukukçuyla birlikte hareket etmeniz uygun olur.