Hesabı ele geçirilen kişinin ilk refleksi şikâyet etmektir. Ceza soruşturması ise zararın karşılanmasını kendiliğinden sağlamaz. Uğranılan maddi ve manevi zararın giderilmesi ayrı bir hukuk yolu gerektirir ve bu yolun başarısı, olayın hemen ardından yapılan hazırlığa bağlıdır. Bu rehber, ceza dosyasından ayrı olarak yürütülecek tazminat sürecini ele alır.
Zararın Kalem Kalem Ortaya Konması
Hesap ele geçirilmesi olaylarında zarar tek kaynaklı değildir. Talep hazırlanırken şu kalemler ayrı ayrı hesaplanmalıdır:
- Hesaba bağlı ödeme araçlarından çekilen veya harcanan tutarlar
- Ticari kullanımda gelir kaybı, iptal edilen sipariş ve sözleşmeler
- Hesabın kurtarılması ve güvenliğin yeniden sağlanması için yapılan giderler
- Kişilik haklarına saldırı niteliğindeki paylaşımlar nedeniyle manevi zarar
- İtibar kaybı nedeniyle ortaya çıkan somut ve belgelenebilir sonuçlar
Manevi tazminat talebinde tutarın gerekçesi, olayın süresi, yayılma alanı ve mağdurun konumu üzerinden kurulmalıdır.
Kime Karşı Talep Yöneltilecek
Tazminat yalnızca faile karşı ileri sürülmek zorunda değildir. Fail çoğu zaman tespit edilemez ya da ödeme gücü bulunmaz. Bu nedenle sorumluluğun başka halkalarda doğup doğmadığı incelenmelidir: ödeme kuruluşunun güvenlik yükümlülükleri, hizmet sağlayıcının veri güvenliğine ilişkin sorumluluğu ve platformun bildirim üzerine harekete geçmemesi ayrı değerlendirme konularıdır. Verilerin sızması söz konusuysa KVKK kapsamındaki sorumluluk da gündeme gelir.
Ceza Dosyasının Delil Kaynağı Olarak Kullanılması
TCK'nın bilişim alanındaki suçları düzenleyen 243-245 arasındaki hükümleri kapsamında yürütülen soruşturmada toplanan bağlantı kayıtları, cihaz incelemeleri ve banka yazışmaları, tazminat davasının en güçlü delil kaynağıdır. Bu nedenle hukuk davası açılmadan önce ceza dosyasından belge örneği alınması, hangi delilin dosyaya girdiğinin bilinmesini sağlar. 5651 sayılı Kanun kapsamında alınmış içerik kaldırma kararları da zararın varlığını ve süresini gösteren belge niteliği taşır.
Süre Hesabında Karıştırılan Nokta
Haksız fiile dayalı tazminat taleplerinde zamanaşımı, zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren işlemeye başlar. Failin uzun süre tespit edilememesi hâlinde öğrenme tarihinin ne olduğu tartışma konusu olur; bu nedenle şikâyet tarihi, fail tespitine ilişkin yazılar ve tebliğ tarihleri dosyada saklanmalıdır. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa ceza zamanaşımının uygulanabileceği de ayrıca değerlendirilir.
Ceza ve Hukuk Yolunun Sırası
Ceza dosyasının kesinleşmesini beklemek her zaman doğru strateji değildir. Beklerken delil kayboluyorsa ya da sorumlu tarafın malvarlığı azalıyorsa, hukuk davasının erken açılması ve tedbir istenmesi tercih edilebilir. Karar, dosyadaki delil durumuna göre verilmelidir.
Buradaki bilgiler genel niteliktedir. Hesabın kullanım amacı, doğan zararın türü ve sorumluluğun kimde olduğu değerlendirmeyi değiştirdiğinden, kendi olayınız için hukuki görüş alınması önerilir.