Sosyal medya, e-posta veya kurumsal panel hesabının ele geçirilmesi çoğu zaman iki ayrı zarar doğurur: itibar ve mahremiyet kaybı ile doğrudan maddi kayıp. TCK 243-245, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde bakıldığında bu iki zararın giderilmesi birbirinden bağımsız iki yol gerektirir. Bu rehber, tazminat talebinin hangi mahkemede ve hangi hazırlıkla ileri sürüleceğini ele alır.
Ceza Yolu Tazminatı Getirmez
Hesaba hukuka aykırı erişim, verileri ele geçirme veya sistemi engelleme iddiası Cumhuriyet başsavcılığına yapılan şikâyetle soruşturulur. Bu süreç failin belirlenmesi bakımından belirleyicidir; ancak ceza dosyasında verilen karar, uğranılan zararın tazminini kendiliğinden sağlamaz. Tazminat için ayrıca hukuk davası açılması gerekir. Buna karşılık ceza dosyasındaki log kayıtları, IP tespitleri ve bilirkişi raporları hukuk davasında delil olarak kullanılabilir; iki dosyanın belge akışı bu nedenle birlikte planlanmalıdır.
Hukuk Davasında Görev ve Yetki
Hesap ele geçirmeden doğan tazminat talepleri kural olarak haksız fiil hükümlerine dayanır. Haksız fiilden doğan davalarda birden fazla yer mahkemesi yetkilidir: fiilin işlendiği yer, zararın meydana geldiği yer, zararın meydana gelme ihtimalinin bulunduğu yer ve zarar görenin yerleşim yeri. Bu seçenek, mağdur açısından kendi bulunduğu yerde dava açma imkânı doğurur. Görev bakımından ise talebin niteliği belirleyicidir; taraflar arasında bir hizmet sözleşmesi bulunuyorsa değerlendirme değişebilir.
Veri İhlali Boyutu
Ele geçirilen hesap üzerinden başkalarının kişisel verilerine erişilmişse, veri sorumlusu sıfatı taşıyan taraf bakımından ayrı yükümlülükler doğar. İhlalin ilgili kişilere ve Kurul'a bildirilmesi, alınan teknik ve idari tedbirlerin belgelenmesi bu kapsamdadır. Kurul süreci ile tazminat davası birbirinin yerine geçmez; ancak Kurul incelemesinde ortaya çıkan tespitler hukuk davasında dayanak oluşturabilir.
Zararın Somutlaştırılması
- Hesabın ele geçirildiği an, giriş bildirimleri ve oturum kayıtlarıyla belirlenir.
- Hesap üzerinden yapılan paylaşım, mesaj ve işlemler tarihli olarak listelenir.
- Doğrudan mali kayıp varsa ödeme kayıtları ve iade talepleri dosyalanır.
- İtibar zararı iddiası, üçüncü kişilerin tepkisini gösteren kayıtlarla desteklenir.
- Platforma yapılan bildirimler ve alınan yanıtlar saklanır.
Usule Aykırı İşlem Riskleri
- Hesabın kurtarılması sırasında delil niteliğindeki kayıtların silinmesi.
- Ekran görüntülerinin tarih, saat ve adres bilgisi olmadan alınması.
- Manevi tazminat talebinin gerekçesiz ve miktarsız bırakılması.
- Zamanaşımı süresinin, öğrenme tarihi belgelenmediği için tartışmalı hâle gelmesi.
- İçeriğin kaldırılması talebiyle tazminat talebinin tek dosyaya sıkıştırılması.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; hesabın türü, ele geçirme yöntemi ve tarafların sıfatı değerlendirmeyi değiştirebilir. Kayıtlar silinmeden önce belgeleme yapmanız ve dosyanıza özgü hukuki destek almanız, hem ceza hem hukuk yolunda konumunuzu güçlendirir.