Sözleşmeye aykırılık iddiası, çoğu zaman tarafların ne yaşadığında değil, yaşananın nasıl belgelendiğinde düğümlenir. TBK borç ilişkisinin esasını, HMK ispat kurallarını belirler; karşı taraf tüketici sıfatını taşıyorsa TKHK hükümleri ayrıca devreye girer. Delil planının ihlalden hemen sonra kurulması, dava gününde yapılacak her hazırlıktan daha değerlidir.
İhlal Anını Belgeye Dönüştürmek
Teslim edilmeyen mal, tamamlanmayan iş veya ödenmeyen bedel gibi durumlarda ihlalin gerçekleştiği an bir belgeye bağlanmalıdır. Teslim tutanağı, hakediş, kabul yazısı, e-posta yazışması ve elektronik ortamdaki mesajlar bu işi görür. Sözlü mutabakatların yazılı bir teyit mesajıyla kayda alınması, sonradan yapılacak tartışmayı büyük ölçüde kapatır.
Temerrüt İhtarı ve Tebliğ Tarihi
Borçlunun temerrüde düşürülmesi gereken hallerde ihtarın içeriği kadar tebliğ edildiği tarih de önem taşır. Noter aracılığıyla ya da kayıtlı elektronik posta üzerinden gönderilen ihtarın tebliğ şerhi, verilen ek sürenin başlangıcını gösterir. Adi posta veya sıradan e-posta ile gönderilen bildirimlerde tebliğ tarihi tartışmalı hale gelir; bu durumda dönme, fesih veya tazminat taleplerinin dayandığı tarih de çürütülebilir hale gelir.
Yazılı Delil Kuralı ve Sınırları
Belirli bir tutarı aşan hukuki işlemlerin senetle ispatı kuralı, uygulamada en sık gözden kaçan usul kuralıdır. Bu kural karşısında tanık dinletilebilmesi ancak delil başlangıcı sayılabilecek bir yazılı belgenin varlığı ya da senet alınamayacak hallerin bulunması durumunda mümkündür. Bu nedenle dosya hazırlığında ilk soru şudur: elimde, iddiamı doğrudan veya dolaylı olarak destekleyen imzalı ya da karşı taraftan sadır olmuş bir yazı var mı?
Tüketici İşlemi mi, Ticari İş mi
- Görevli merci ve başvuru yolunun bu ayrıma göre değişmesi
- Ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuğun dava şartı olması
- Tüketici lehine yorum ilkesinin sözleşme hükümlerine etkisi
- Haksız şart denetiminin yalnızca tüketici işlemlerinde uygulanması
Zamanaşımı Takvimini Baştan Kurmak
Alacak türüne göre zamanaşımı süreleri değişir; kira, ücret ve dönemsel edimler gibi kalemler genel süreden daha kısa sürelere tabidir. Süreleri dava planına eklerken yalnızca son günün değil, arabuluculuk ve ihtar adımlarının da takvime yerleştirilmesi gerekir.
Sözleşme uyuşmazlıklarında sonuç, metnin somut hükümlerine göre değişir. Elinizdeki sözleşmenin özel şartlarını dikkate alan bir değerlendirme için hukuki destek almanız yararlı olacaktır.