Banka hesabına ya da kripto varlık hesabına erişimin aniden kapanması, çoğu zaman kişinin haberi olmadığı bir soruşturmanın yansımasıdır. Bu durumda ilk refleks bankayla tartışmak olur; oysa çözüm kararın kaynağında aranmalıdır. Bu rehber, bloke türlerini ayırmayı ve hangi aşamada itiraz, hangi aşamada müzakere yapılabileceğini anlatır.
Blokenin Kaynağını Belirlemeden Adım Atmayın
- Cumhuriyet başsavcılığı veya mahkeme kararına dayanan el koyma ya da tedbir
- 5549 sayılı Kanun kapsamında Mali Suçları Araştırma Kurulu ile bağlantılı işlem askıya alma
- Bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı geçici kısıtlama
- Başka bir icra dosyasından gelen haciz veya üçüncü kişi ihbarı
Bu dört ihtimalin itiraz mercii ve süresi aynı değildir. Bu nedenle önce bankadan kısıtlamanın hangi karara dayandığı ve dosya numarası yazılı olarak talep edilmelidir.
Adli Karara Dayanan Blokede İzlenecek Yol
- Dosyada kısıtlama kararı olup olmadığı ve müdafi incelemesinin mümkün olup olmadığı kontrol edilir.
- El koyma kararına karşı Ceza Muhakemesi Kanununda öngörülen itiraz yolu, kararı veren mercie verilecek dilekçeyle işletilir.
- Paranın kaynağını gösteren belgeler, yani maaş bordrosu, satış sözleşmesi, fatura ve borsa işlem dökümleri dosyaya sunulur.
- Hesabın tamamı yerine, şüpheli işleme konu tutarla sınırlı bir tedbir talep edilebilir.
Aklama Şüphesinde Kritik Nokta: Öncül Suç
Türk Ceza Kanununda düzenlenen suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçunda, malvarlığının bir suçtan elde edilmiş olması aranır. Savunmanın merkezinde bu bağlantının kurulup kurulamadığı yer alır. Hesabına başkasının parasını alıp aktaran kişiler yönünden ise, bilerek hareket edip etmediği ve olağan bir ticari ilişkinin bulunup bulunmadığı tartışılır.
Uzlaşma Beklentisi Neden Gerçekçi Değildir?
Bu suç tipi uzlaştırma kapsamında değerlendirilebilecek nitelikte değildir. Dolayısıyla mağdurla anlaşıp parayı iade etmek, dosyayı kendiliğinden kapatmaz. Buna karşılık, mağdur zararının giderilmesi ve iyi niyetin belgelenmesi hem tedbirin kaldırılması hem de yargılamanın seyri bakımından anlamlı olabilir. Bağlantılı hukuk davalarında ise sulh gerçekten mümkündür ve tedbir sürecini kolaylaştırabilir.
Kripto Varlık Hesaplarında Ek Adım
Platform kayıtları, cüzdan adresleri ve transfer zinciri, hesabın gerçek sahibini ortaya koyan temel delildir. Bu kayıtlar platformdan resmi yazışmayla talep edilmeli, kişisel ekran görüntüleriyle yetinilmemelidir. Sermaye piyasası mevzuatında kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler bulunduğundan, platformun kayıtlı olup olmadığı da ayrıca kontrol edilmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Blokeye ilişkin süreler kısa olabildiğinden, kararın niteliği öğrenilir öğrenilmez bir avukatla dosya incelemesi yapılması önerilir.